Pengumuman

Pengumuman Kepada Semua Pembaca Blog PGSM

Assalamualaikum

Adalah dimaklumkan bahawa Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM) sebelum ini telah menyiarkan semua maklumat dan artikel dari pihak PGSM menerusi domain ini iaitu http://peguamsyarie.blogspot.com bermula 13 Dis 2007 yang lepas. Semenjak dari tarikh tersebut, PGSM telah menerima lebih dari 19,000 pengunjung. Bilangan tersebut adalah suatu yang sangat memberangsangkan. Justeru, kami di Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM) dengan besar hati mengucapkan jutaan terima kasih atas kesudian tuan/puan melayari web kami.

Mulai hari ini 20 September bersamaan 20 Ramadhan 1429H, domain baru Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM) akan beroperasi sepenuhnya di alamat http://peguamsyarie.org dan dengan rasminya dimaklumkan bahawa domain di alamat terdahulu tidak akan digunakan lagi. Justeru kami tidak akan upload apa-apa kandungan baru mulai 20 September 2008. Namun begitu, kami tidak akan menutupnya tetapi akan mengekalkan blog ini dengan pengisytiharan berkenaan perpindahan domain tersebut.

Pihak kami mengalu-alukan sebarang maklum balas dan comment dari pengunjung/pembaca berkenaan domain baru ini. Sila hantar sebarang comment ke alamat excopgsm@yahoo.com

Semoga web PGSM akan terus menjadi rujukan semua pengunjung berkenaan undang-undang Syariah di Malaysia serta isu-isu melibatkan perundangan Syariah di negara ini.

Meletakkan Hak Kepada Yang Berhak

Sekian terima kasih

Puan Nurhidayah Hashim

Exco ICT/Webmaster/Moderator

Sila layari http://peguamsyarie.org

Hak Muslim

Berita Harian 21 Ogos 08

Hak Muslim: Sumpah ciri unik sistem perundangan syariah


Soalan:

SUMPAH sekarang menjadi isu hangat diperkatakan. Banyak pandangan dan pendapat diutarakan mengenai sumpah hingga menimbulkan kekeliruan. Diharap, tuan dapat menjelaskan pandangan syarak dalam bab sumpah membabitkan kes jenayah adakah dibolehkan atau tidak? Jika dibolehkan, dalam keadaan bagaimana dan siapa yang patut memulakan sumpah? Adakah ia boleh dibuat secara terbuka dan berbalas-balas sumpah? Semoga penjelasan tuan dapat melerai kekeliruan dan menamatkan polemik ini kerana jika dibiarkan berpanjangan akan memberi gambaran negatif kepada Islam itu sendiri.
Ismail Ahmad

Jawapan:

Saya akan cuba menjawab soalan anda dari sudut akademik dan perbahasan ulama. Sumpah (al-yamin) adalah salah satu cara pembuktian yang diterima pakai dalam sistem keadilan Islam. Di sinilah letaknya keunikan sistem perundangan syariah yang berbeza dengan sivil dan Barat.

Dalam kes mal atau sivil, jumhur fuqaha menerima kaedah sumpah sebagai salah satu cara pembuktian atau keterangan di mahkamah. Bagaimanapun, dalam kes jenayah syariah, tidak semua fuqaha menerimanya. Sesetengah fuqaha hanya menerimanya dalam kes tertentu saja. Sumpah dalam kes jenayah boleh dibahagikan kepada tiga jenis iaitu sumpah pihak yang kena dakwa (al-mudda'a alaih), sumpah pihak yang mendakwa (al-mudda'i) dan sumpah saksi. l Sumpah pihak yang kena dakwa (al-mudda'a alaih) Prinsip umum dalam pendakwaan Islam ialah pihak yang mendakwa perlu membuktikan dakwaannya, manakala orang yang kena dakwa boleh diminta bersumpah bagi menafikan dakwaan ke atasnya, jika pihak yang mendakwa gagal membuktikan dakwaan itu.

Ini berdasarkan hadis Rasulullah SAW riwayat at-Tirmizi yang bermaksud: "Keterangan di atas pihak yang mendakwa dan sumpah di atas pihak yang menafikan (yang kena dakwa)."Apabila berlaku dakwaan, hakim perlu meminta pihak yang mendakwa mengemukakan segala keterangan untuk menyokong dakwaannya. Dalam satu kes, Nabi SAW bersabda kepada yang mendakwa: "Apakah kamu ada keterangan/bukti? Jawabnya: "Tidak ada." Maka Nabi SAW bersabda: "Jika begitu kamu boleh (meminta) sumpahnya." Ini bererti, sumpah orang yang kena dakwa itu adalah hak bagi pihak yang mendakwa, yang boleh diminta olehnya apabila dia tidak mampu membuktikan dakwaan itu melalui keterangan atau bukti.

Ibnu al-Humam memetik kenyataan dalam al-Kafi yang berbunyi: "Sesungguhnya dijadikan sumpah itu hak bagi pendakwa kerana dia merasa lawannya sudah merosakkan haknya dengan penafian itu. Oleh itu, dia boleh meminta lawannya itu bersumpah kerana jika apa yang dia anggap itu betul, maka lawannya sudah melakukan dua kerosakan. Pertama, membuat sumpah dusta. Sebaliknya pula jika apa yang dianggap itu tidak betul, maka lawannya itu akan mendapat pahala kerana membuat sumpah secara besar dengan menyebut dan membesarkan nama Allah." l Sumpah pihak yang mendakwa (al-mudda'i) Sumpah orang yang mendakwa boleh berlaku dalam dua keadaan iaitu sumpah yang dipulangkan (al-yamin al-mardudah) dan sumpah al-Qasamah.

Al-Yamin al-mardudah ialah orang yang kena dakwa enggan bersumpah apabila diminta oleh orang yang mendakwa (dalam keadaan tidak cukup bukti dan keterangan), maka sumpah itu dipulangkan kepada orang yang mendakwa, tetapi ulama berbeza pendapat sejauh mana yamin al-mardudah memberi kesan terhadap pendakwaan. l Sumpah al-Qasamah pula ialah sumpah dengan nama Allah yang akan dilakukan oleh pihak keluarga orang yang terbunuh dalam kes pembunuhan bagi membuktikan hak mereka terhadap tertuduh.

Bagi mazhab Hanafi, ia akan dilakukan oleh tertuduh bagi menafikan pembabitan mereka dalam kes itu. Fuqaha umumnya menerima sumpah sebagai keterangan dalam kes jenayah berkaitan hak individu dan awam seperti dalam kes qisas, diyat, serta ta'zir. Sedangkan dalam kes hudud, sumpah tidak diterima. Kata Ahmad Fathi Bahnasi: "Orang yang kena dakwa tidak boleh bersumpah kecuali apabila diminta oleh pendakwa. Pendakwa tidak boleh berbuat demikian kecuali dalam kes yang keputusannya boleh dibuat apabila orang yang kena dakwa enggan bersumpah.

Oleh itu, tidak boleh diminta bersumpah dalam kes hudud, kerana hakim tidak boleh membuat apa-apa keputusan apabila berlaku keengganan (nukul). Keengganan bersumpah (nukul) sudah disifatkan sebagai pengakuan dalam kes hudud yang menjadi hak Allah secara mutlak. Membuat pengakuan sesudah menafikannya tidak boleh diterima lagi. Oleh itu hudud tidak sabit apabila berlaku enggan (nukul)."

Kesimpulannya, sumpah perlu dibuat di hadapan hakim (mahkamah), bukan di tempat awam atau secara berbalas umpah. Sumpah dimulakan oleh pihak yang kena dakwa, selepas kes dibicarakan dan orang yang mendakwa gagal mengemukakan keterangan dan bukti, atau dalam keadaan tuduhan tanpa ada keterangan dan bukti. Dalam keadaan demikian, orang yang mendakwa boleh meminta supaya orang yang kena dakwa bersumpah, dengan kebenaran hakim.

Tetapi jika orang yang kena dakwa enggan bersumpah, orang yang mendakwa dibolehkan bersumpah, tetapi dalam kes qisas, diyat, serta ta'zir. Sumpah tidak diterima dalam kes hudud.

Jawapan disediakan Setiausaha Agong Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM), Tuan Musa Awang. Sebarang komentar boleh dihantar ke excopgsm@yahoo.com. Sila layari http://peguamsyarie.blogspot.com

Peguam Menulis

BH 20 Ogos 08
Peguam Syarie Menulis: Jenayah syariah tak terikat bukti sumpah
Oleh Mohamad Isa Abd Ralip

Keputusan hakim masih bergantung kepada bukti, saksi pihak pendakwaSUMPAH yang dibuat pembantu peribadi Penasihat Parti Keadilan Rakyat (PKR), Datuk Seri Anwar Ibrahim, di Masjid Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur bahawa dia diliwat terus menjadi perbualan serta liputan meluas. Mohd Saiful Bukhari Azlan, 23, bersumpah atas nama Allah sambil memegang al-Quran pada upacara berlangsung di Dewan Solat Utama sambil disaksikan beberapa pegawai masjid serta ahli keluarganya. Saiful bersumpah bagi menghilangkan keraguan orang ramai terhadap beliau selepas mendakwa diliwat pemimpin PKR itu.

Sumpah dibuat Saiful mengundang pelbagai polemik berkaitan status sah sumpah itu sendiri. Ada pendapat mengatakan sumpah itu tidak mengikut syariat Islam, malah ada menyatakan sumpah berkenaan tidak menepati apa dikehendaki hukum Islam dan beranggapan sumpah yang ada dalam Islam ialah hanya li'an membabitkan suami isteri. Li'an ialah tuduhan seorang suami bahawa isterinya berzina serta menafikan kandungan anak yang dikandung isterinya itu bukanlah daripada benihnya.

Namun, semua pihak bersetuju dan sepakat menyatakan bahawa sumpah dalam Islam memadai dengan melafazkan lafaz sumpah dengan nama Allah, iaitu Wallahi, Wabillahi dan Watallahi serta tidak perlu memegang atau mengangkat al-Quran. Perbuatan itu bertentangan dengan ajaran Islam dan budaya orang Kristian bersumpah memegang Bible.


Hakikatnya, sumpah yang dilafazkan Saiful bukanlah mubahalah kerana sumpah mubahalah memerlukan kehadiran kedua-dua pihak yang bertentangan pada satu majlis. Seorang individu akan melafazkan sumpah dengan nama Allah dan menyatakan beliau akan dilaknat oleh Allah di dunia dan akhirat jika tidak bercakap benar. Sumpah itu kemudian diikuti oleh pihak satu lagi yang akan bersumpah dengan nama Allah dan jika beliau tidak berkata benar, maka laknat Allah akan turun padanya di dunia dan akhirat.

Dengan kata lain, kedua-dua pihak akan saling bersumpah dan mencabar supaya diturunkan laknat kepada sesiapa yang berbohong. Dalam Islam, sumpah seperti ini dibenarkan bagi tujuan untuk membersihkan diri seseorang itu daripada sesuatu tuduhan (tohmah) dan sumpah berkenaan dipanggil sumpah tohmah. Sumpah itu besar kesannya kerana dibuat atas nama Allah dan laknat Allah akan menimpa pembuat sumpah di dunia dan akhirat. Bagaimanapun, sumpah seperti itu adalah bertujuan semata-mata bagi membersihkan nama seseorang daripada sebarang tohmah dan bukan satu kaedah untuk menuduh orang lain atau mensabitkan seseorang itu bersalah.


Dalam Islam serta perundangan negara, ada kaedah serta undang-undang yang digariskan bagi mendakwa seseorang itu melakukan sesuatu kesalahan. Mengikut undang-undang jenayah syariah, kaedah ditetapkan bagi menyatakan seseorang yang dituduh itu melakukan sesuatu kesalahan adalah dengan pihak pendakwa atau orang membuat tuduhan mengemukakan bukti ke mahkamah. Oleh itu, beban untuk membuktikan suatu dakwaan terletak kepada orang mengemukakan dakwaan dan mengkehendaki mahkamah percaya akan kewujudan perkara dalam dakwaan berkenaan.

Ini selaras peruntukan Seksyen 73 (1) Akta Keterangan Mahkamah Syariah (Wilayah Persekutuan) 1997 memperuntukkan: "Sesiapa yang berhasrat supaya mana-mana mahkamah memberikan penghakiman mengenai hak atau tanggungan di sisi undang-undang yang bergantung kepada kewujudan fakta ditegaskan olehnya, mestilah membuktikan fakta itu wujud." Selanjutnya, akta sama menyatakan cara memberi keterangan kes jenayah syariah, keterangan hendaklah diberikan oleh pendakwa dan tertuduh, melainkan jika tertuduh mengaku salah. Seksyen 87 (3) Akta Keterangan memperuntukkan: "Dalam kes jenayah, keterangan hendaklah diberikan bagi pendakwa dan bagi tertuduh melainkan jika tertuduh mengaku salah."

Oleh itu, sesuatu dakwaan terhadap sesuatu kes itu hendaklah dibuktikan di mahkamah menerusi proses pendakwaan oleh pihak yang mendakwa. Adalah menjadi beban kepada pihak mendakwa untuk membuktikan segala dakwaan atau tuduhan di mahkamah. Sesuatu dakwaan atau pertuduhan hendaklah dibuat di mahkamah bukannya tempat awam atau di masjid kerana masjid adalah tempat suci untuk umat Islam beribadat, bukan menjadi tempat atau gelanggang bagi menyatakan sesuatu dakwaan itu adalah benar.

Orang mendakwa perlu mengemukakan bukti bagi menyokong dakwaannya sama ada bukti itu berbentuk saksi yang memberikan keterangan atau dokumen sebagai contoh laporan perubatan. Ini penting bagi menyokong dakwaannya dan bukan hanya bersumpah. Sumpah sebenarnya terletak kepada pihak yang kena dakwa dan bukannya orang yang mendakwa selari dengan prinsip Islam, iaitu 'keterangan pada pihak yang mendakwa dan sumpah kepada pihak yang mengingkarinya'.

Dalam jenayah Islam, kes membabitkan qisos seperti membunuh, ahli fuqaha masih tidak sepakat dalam menerima sumpah sebagai dalil mensabitkan jenayah. Imam Malik, Syafie dan Ahmad berpendapat, sumpah diterima Islam sebagai dalil atau bukti jenayah ke atas tertuduh jika tiada bukti lain atau bukti tidak cukup. Sedangkan Imam Abu Hanifah berpendapat, sumpah bukan suatu bukti atau dalil mensabitkan jenayah, tetapi satu cara bagi menafikan tuduhan yang dibuat pendakwa ke atas tertuduh.

Jenayah qisos yang dibolehkan bersumpah dalam mensabitkan jenayah hanyalah dalam jenayah membunuh saja. Kes membabitkan hudud (zina, qazaf (menuduh zina), minum arak, mencuri, samun, memberontak dan murtad), sumpah hanya diterima sebahagian kecil ulama dalam kes tertentu seperti qazaf dan mencuri saja. Sementara dalam kes qazaf (menuduh zina), menurut Mazhab Shafie jika pendakwa tidak mempunyai apa-apa keterangan atau tidak cukup bukti, maka tertuduh boleh diminta bersumpah menafikan dakwaan itu. Jika tertuduh bersumpah, maka gugurlah dakwaan itu.

Bagaimanapun, Imam Malik dan Ahmad tidak menerima langsung sumpah sebagai satu bukti mensabitkan kesalahan qazaf. Kes membabitkan curi, menurut Mazhab Shafie, jika kesalahan mencuri tidak dapat dibuktikan, maka pihak tertuduh boleh diminta bersumpah. Jika tertuduh enggan, pihak yang kena curi boleh bersumpah al-yamin al-mardudah (sumpah menolak dakwaan). Tetapi pandangan itu tidak diterima mazhab lain.

Imam Malik, Abu Hanifah dan Ahmad berpendapat sumpah hanya boleh diterima dalam kes mal atau sivil saja. Dalam kes mal atau sivil yang membabitkan pertikaian suami isteri, rumah tangga atau perebutan harta, sumpah perlu dilakukan dalam mahkamah selepas diperintahkan hakim untuk berbuat demikian.

Seksyen 87 (1) dan (2) Akta Keterangan Mahkamah Syariah Wilayah Persekutuan 1997 memperuntukkan: "Dalam kes mal, keterangan hendaklah diberikan oleh plaintif dan defendan dan jika defendan menafikan tuntutan terhadapnya, dia hendaklah dikehendaki mengangkat sumpah mengikut hukum syarak. Jika defendan mengangkat sumpah di bawah subseksyen (1), tuntutan yang dibuat oleh plaintif hendaklah ditolak. Jika defendan enggan mengangkat sumpah, maka mahkamah bolehlah meminta plaintif mengangkat sumpah dan dengan sumpah itu tuntutannya hendaklah diterima."

Kesimpulannya, dalam kes membabitkan jenayah syariah seperti liwat, khalwat serta persetubuhan luar nikah, hendaklah dibuktikan oleh pihak pendakwa di mahkamah dan pihak yang dituduh boleh untuk menafikan tuduhan menerusi keterangan dan bersumpah jika diperintah hakim berbuat demikian. Namun, sumpah itu tidak mengikat hakim dalam membuat keputusan sabitan kesnya.

Penulis ialah Timbalan Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia. Sebarang komentar boleh dihantar ke excopgsm@yahoo.com. Sila layari http://peguamsyarie.blogspot.com

Temubual Bersama Presiden_Isu Forum Memeluk Islam

Disiarkan dalam Mingguan Malaysia pada 17 Ogos 2008.

Majlis Peguam perlu adil
Zainul Rijal Abu Bakar, Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia.

PADA 9 Ogos lalu, Majlis Peguam mengadakan forum ‘Memeluk Islam’. Tindakan majlis berkenaan dikatakan menimbulkan kemarahan umat Islam. Lanjutan itu, lebih 1,000 orang berkumpul membantah penganjuran forum tersebut yang disifatkan sengaja mahu mencemarkan imej Islam.

Mengulas perkara itu, Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia, Zainul Rijal Abu Bakar menyifatkan tindakan Majlis Peguam tersebut hanya akan mewujudkan tafsiran bahawa majlis berkenaan sememangnya anti Islam.
Bercakap dalam pertemuan dengan wartawan Mingguan Malaysia, ZULKIFLEE BAKAR dan HERMAN HAMID, beliau menganggap Majlis Peguam tidak bertindak jujur apabila mengadakan forum seumpama itu.

Ini kerana kata beliau, Majlis Peguam sengaja mempertikaikan perkara yang sudah termaktub dalam Perlembagaan Persekutuan biarpun majlis itu acap kali membuat kenyataan bahawa Perlembagaan harus dihormati dan diletakkan di tempat tertinggi serta tidak boleh dipertikaikan.

Bagi beliau, isu sensitif melibatkan agama seharusnya dibincangkan secara tertutup kerana ia boleh mencetuskan perbalahan.

Dalam pertemuan tersebut juga, Zainul Rijal turut meminta Majlis Peguam agar bertindak jujur dan ikhlas dalam tindakan mereka serta tidak terus melakukan provokasi dengan menganjurkan forum-forum yang dilihat hanya bertujuan memburukkan Islam. Contohnya, kata beliau walaupun kerajaan dan pelbagai pihak membantah forum tersebut namun Majlis Peguam tetap berdegil dengan meneruskannya.

‘‘Semua ini adalah satu tindakan provokasi yang boleh menimbulkan tafsiran bahawa majlis itu anti Islam dan ini pastinya boleh membangkitkan kemarahan orang Islam,’’ katanya.
Menurut beliau yang juga seorang peguam sivil, jika Majlis Peguam ikhlas mereka seharusnya menganjurkan forum tertutup bagi memberikan kefahaman kepada bukan Islam mengenai perkara-perkara berkaitan Islam. Tetapi malangnya kata beliau, Majlis Peguam tidak berbuat demikian. Mereka sebaliknya seolah-olah hanya mencari keburukan apabila seseorang memeluk Islam.

MINGGUAN: Apakah motif Majlis Peguam mengadakan forum ‘Memeluk Islam’ pada 9 Ogos lalu?
ZAINUL RIJAL: Sebenarnya Majlis Peguam mempertikaikan banyak perkara, tetapi dalam masa yang sama mereka berkata Perlembagaan Persekutuan adalah paling tinggi dan mesti dihormati serta tidak boleh dipertikaikan.

Tetapi apa yang kita lihat apa-apa perkara mengenai kelebihan Islam dan kedudukan orang Melayu seperti mana termaktub dalam Perlembagaan seolah-olah dipertikaikan. Ini jelas apabila mereka menganjurkan forum ‘Kontrak Sosial’ pada Jun lalu serta terkini forum ‘Memeluk Islam’.

Begitu juga dalam beberapa kes melibatkan hal ehwal Islam, majlis itu menghantar peguam pemerhati. Mereka bukan sahaja memerhati tetapi juga terlibat sama berhujah. Semua ini memberi gambaran di kalangan orang Islam seolah-olah Majlis Peguam anti Islam.

Pada hal Majlis Peguam mengatakan memperjuangkan Perlembagaan Persekutuan. Jadi mereka mempunyai pendirian yang berbeza satu masa kata macam ini, satu kata macam lain pula. Ini yang kita tidak boleh terima.

Kita sebagai rakyat Malaysia yang menjunjung Perlembagaan mesti mengakui hakikat bahawa ada perbezaan antara Islam dan juga agama-agama lain. Tetapi soal ini tidak diketengahkan oleh Majlis Peguam.

Apakah kesannya jika majlis berkenaan terus bertindak demikian?
ZAINUL RIJAL: Kesan segera yang kita dapat lihat ialah pada 9 Ogos lalu apabila umat Islam berkumpul di hadapan Pejabat Majlis Peguam di mana berlangsungnya forum ‘Memeluk Islam’.
Ia menyaksikan bagaimana orang Islam bangkit. Hakikatnya, orang Melayu Islam tidak mudah ‘naik semangat’ tetapi apabila betul-betul marah barulah tercetus suasana seperti mana kita lihat itu. Kita tidak mahu apa yang berlaku pada tahun 1969 berulang, ia tidak baik untuk negara.
Namun bagi orang Melayu apabila mereka melihat kedudukan agama dihakis barulah mereka bangkit. Begitulah juga apa yang berlaku pada 9 Ogos lalu apabila Majlis Peguam dilihat mempertikaikan agama Islam, barulah orang Melayu bersatu.

Secara terperinci apa bahayanya forum seumpama itu?
ZAINUL RIJAL: Pada mulanya saya berpendapat ia hanya satu forum, jadi saya tidak ada masalah. Saya yakin wakil orang Islam di dalam forum berkenaan boleh memberikan perspektif Islam yang betul. Tetapi apabila saya melihat kepada surat jemputan forum berkenaan yang turut tertera mereka yang memeluk Islam dijemput memberi pandangan tentang masalah yang dihadapi, saya mula terfikir mengenai tujuan forum berkenaan. Adalah jelas ia bertujuan untuk mengatakan apabila orang bukan Islam masuk Islam, ia akan ada masalah dan ini seolah-olah ingin menggambarkan memeluk Islam adalah satu kesalahan sedangkan ada ramai lagi yang memeluk Islam tetapi tidak ada masalah.

Namun malangnya Majlis Peguam tidak menjemput golongan yang tidak bermasalah tersebut walaupun mereka memahami bahawa dalam prinsip undang-undang, keadilan harus dilihat dilaksanakan.

Majlis Peguam tidak pernah berusaha untuk menunjukkan kebaikan mereka yang memeluk Islam. Kalau mereka mahu bertindak adil sepatutnya mereka jemput dua peserta yang berbeza iaitu seorang ada masalah apabila memeluk Islam dan seorang lagi tidak ada masalah. Oleh itu maksud sebenar majlis berkenaan mengadakan forum seumpama itu adalah untuk melakarkan bahawa memeluk Islam salah.

Apabila perkara seumpama itu ditimbulkan berkali-kali ia akan menimbulkan tafsiran bahawa tindakan memeluk Islam akan ada masalah. Ini agendanya. Ia akan menghalang orang bukan Islam daripada memeluk Islam. Inilah bahayanya jika kita membenarkan forum seumpama itu diadakan secara terbuka.

Di dalam forum itu mereka menjemput golongan yang memeluk Islam menghadapi masalah, adakah ia wajar?
ZAINUL RIJAL: Kita tidak kata semua orang yang memeluk Islam itu mempunyai niat yang baik. Kita tidak tahu niat orang. Mungkin ada satu dua kes yang dia hendak melarikan diri daripada undang-undang. Tetapi sebenarnya untuk kes seperti itu, orang berkenaan sendiri tidak faham undang-undang Islam kerana berpendapat apabila memeluk Islam dia tidak perlu membayar nafkah isteri dan anak-anaknya yang bukan Islam. Sedangkan jika ikut undang-undang Islam, tanggungjawab dia tidak terputus. Undang-undang Islam mempunyai mekanisme berhubung perkara itu.

Apakah mungkin tindakan orang Islam yang bercerai dengan mualaf menyebabkan Islam dilihat tidak adil?
ZAINUL RIJAL: Saya pernah cadangkan kepada pihak yang berkuasa bahawa sebelum kita hendak hukum orang yang mahu keluar daripada Islam, kita patut hukum orang Islam yang menyebabkan mualaf itu bertindak demikian.
Sebagai contoh, ada satu kes seorang wanita saudara baru bertunang dengan orang Islam. Belum sempat berkahwin mereka menjadi rakan kongsi dalam perniagaan bagaimanapun si lelaki meninggal dunia. Jadi wanita mualaf itu tidak boleh mewarisi harta yang ditinggalkan si mati kerana mereka baru bertunang. Walaupun ada insurans dan perniagaan, si wanita saudara baru ini tidak mendapat apa-apa kerana dihalang oleh keluarga lelaki. Padahal mereka tahu yang perniagaan diusahakan ialah secara bersama.

Malah dalam afidavit di mahkamah, keluarga lelaki itu menuduh wanita itu bukan Islam. Jadi wanita ini marah kerana dia memeluk Islam dan mengamalkan ajaran Islam. Lalu wanita itu kata orang Islam hanya menunjukkan dia jalan keluar daripada Islam, tetapi orang bukan Islam termasuk keluarganya yang bukan Islam sanggup mengalu-alukannya kembali. Jadi dalam kes ini kalau wanita itu mahu kembali ke agama lamanya macam mana. Siapa yang salah? Tentulah orang Islam yang zalim kepada wanita itu yang salah. Sebab itu saya cadang sebelum ini jika ada kes macam ini kita hukum orang Islam berkenaan. Ertinya, kalau ada permohonan keluar Islam, kita siasat siapa orang Islam yang menyebabkan orang itu mahu keluar Islam. Kita tuduh dia di mahkamah kerana menyebabkan seseorang keluar Islam kerana seolah-olah orang itu reda kepada orang lain keluar Islam.

Dalam membincangkan masalah sensitif seperti soal memeluk Islam ini, benarkah hujah yang mengatakan tidak ada saluran lain untuk berbuat demikian selain forum terbuka?
ZAINUL RIJAL: Perkara-perkara sensitif seperti itu sudah banyak kali dibincangkan secara tertutup sebelum ini pun saya sudah menghadiri dialog tertutup yang bertajuk ‘dialog kehidupan’. Kami berbincang tidak ada masalah dan cuba memahami permasalahan yang ditimbulkan.

Dialog yang saya maksudkan ialah dialog antara agama dan bukannya seperti mana dilakukan oleh Majlis Peguam yang hanya menyaksikan pandangan satu pihak sahaja. Tindakan mereka seolah-olah menyuruh bukan Islam menunjukkan kepada orang Islam apa yang sepatutnya dilakukan jika ada orang memeluk Islam. Sedangkan dalam hukum Islam semua perkara itu sudah dinyatakan.

Begitu juga orang Islam, kalau kita hendak berdialog, kita tidak boleh mempertikaikan soal agama lain seperti tuhan mereka dan sebagainya. Apa yang boleh kita lakukan ialah menjelaskan sesuatu yang menimbulkan keraguan di kalangan bukan Islam mengenai Islam.

Atas sebab itulah kita tidak boleh menerima penubuhan Suruhanjaya Antara Agama (IFC) kerana mereka yang bukan Islam pun boleh jadi pesuruhjaya di dalamnya dan boleh membuat keputusan untuk pihak Islam.

Bagaimana satu hari nanti IFC ini dapat aduan contohnya, solat Jumaat itu menyusahkan bukan Islam kerana menimbulkan kesesakan lalu lintas dan IFC membuat keputusan tidak perlu solat Jumaat. bolehkah orang Islam terima? Jadi semua pihak perlu memahami sempadan masing-masing dan bukannya melepasi sempadan berkenaan.

Bagaimana pula dengan pandangan sesetengah peguam Islam sendiri yang menegaskan forum ‘Memeluk Islam’ itu perlu dibenarkan kerana ia bertujuan membincangkan masalah yang timbul apabila salah seorang pasangan bukan Islam memeluk Islam?
ZAINUL RIJAL: Memang permasalahan itu diakui. Namun bolehkah forum itu menyelesaikannya? Yang boleh atasi adalah pihak berkuasa. Sebenarnya masalah-masalah yang dikatakan itu tidak akan wujud sekiranya mereka bersedia untuk ke Mahkamah Syariah. Isunya sekarang mereka tidak mahu. Jadi ini yang jadi masalahnya. Mahkamah Syariah mempunyai mekanisme untuk menentukan soal nafkah, hak penjagaan dan isu-isu lain yang timbul selepas seseorang memeluk Islam.

Kalau setakat anjur forum sampai 20 kali pun, masalah tak akan selesai. Sebab itu yang penting semua pihak mesti beri kerjasama dengan mahkamah. Beri keterangan apabila diminta. Jangan hanya pandai menyalak. Dalam banyak kes, orang bukan Islam enggan ke mahkamah syariah.

Apakah tindak tanduk Majlis Peguam menyinggung perasaan peguam Islam?
ZAINUL RIJAL: Ada kalangan peguam Islam yang bertanya tidakkah ada cara bagi membolehkan mereka keluar dari Majlis Peguam. Ini kerana kita tidak boleh menerima apa yang dilakukan Majlis Peguam khususnya penganjuran forum 9 Ogos lalu.
Tetapi masalahnya undang-undang kita hanya membenarkan satu sahaja Majlis Peguam. Kalau kita keluar Majlis Peguam, kita tak boleh jadi peguam pula kerana kita bukan di Britain yang ada beberapa badan statutori peguam.

Itulah dilema yang kita hadapi. Kalau diikutkan memang ramai yang hendak keluar kerana tidak sehaluan. Malah dalam hal ini peguam syarie pun sedang berjuang menubuhkan Majlis Peguam Syarie tetapi sehingga hari ini belum terlaksana lagi. Jika ia dapat diwujudkan ia setidak-tidaknya dapat mengimbangi pandangan Majlis Peguam walaupun ia hanya untuk peguam syarie.

Apakah nasihat kepada Majlis Peguam supaya mereka menjaga sensitiviti orang Melayu dan Islam?
ZAINUL RIJAL: Sensitiviti masyarakat paling utama. Kalau kita gagal memahami sensitiviti masyarakat, negara akan kucar-kacir. Justeru kena faham dan hormat budaya masyarakat Malaysia. Pada saya, Majlis Peguam boleh buat perbincangan secara tertutup termasuk adakan dialog untuk satu-satu isu.

Sebagai contoh hendak tentukan jenazah orang Islam, kita boleh duduk berbincang. Sebenarnya Mahkamah Syariah hendak pastikan yang orang itu Islam atau tidak pada saat kematiannya. Itu sahaja. Dalam kes yang digembar-gembur seperti kes Moorthy, masalahnya pihak keluarga bukan Islam tidak mahu pergi ke Mahkamah Syariah. Mereka abaikan sapina.

Jadi bagaimana mahkamah hendak buat keputusan yang adil tanpa keterangan daripada keluarga mangsa. Dalam kes Nyonya Tahir, seluruh keluarga tampil ke Mahkamah Syariah dan kemuka keterangan yang Nyonya Tahir tak pernah amalkan Islam. Jadi Mahkamah Syariah putuskan yang Nyonya Tahir bukan seorang Islam di saat kematian. Selesai masalah, ini cara yang paling baik. Tapi oleh kerana orang bukan Islam tak menghormati Mahkamah Syariah, ini jadinya.

Orang bukan Islam perlu faham hukum Islam bahawa adalah satu kesalahan atau dosa kepada orang Islam untuk kebumikan orang bukan Islam ikut cara Islam dan satu kesalahan juga biarkan orang Islam dikebumi cara bukan Islam. Bukan kita hendak rebut semua orang meninggal dunia. Cuma bila ada keterangan prima facie yang si mati pernah peluk Islam melalui perakuan, maka Mahkamah Syariah perlu tentukan sama ada di saat kematiannya, si mati itu Islam atau tidak. Maka bantulah beri keterangan kepada Mahkamah Syariah. Kalau si mati ada pergi ke gereja atau kuil, beritahu mahkamah. Dan jika ini berlaku, mahkamah puas hati yang memang betul si mati tidak Islam, mahkamah akan benarkan keluarga bukan Islam tuntut si mati. Tapi ini tidak berlaku dalam banyak kes cuma segelintir kes sahaja seperti Nyonya Tahir.

Di Selangor, ada juga kes di mana jabatan agama berjumpa keluarga si mati memaklumkan yang si mati telah memeluk Islam melalaui perakuan sijil. Walaupun mayat telah dimasukkan dalam keranda, namun keluarga si mati benarkan untuk mayat itu diuruskan mengikut Islam. Namun mereka letakkan syarat supaya majlis pengkebumian dapat dibenarkan keluarga yang bukan Islam hadir. Jabatan agama tidak mempunyai masalah. Keluarga bukan Islam dibenarkan lihat dari awal proses sehinggalah ke liang lahad. Tidak timbul masalah, keluarga si mati itu berpuas hati bagaimana jenazah itu disempurnakan dengan penuh hormat.

Apa yang menjadi masalah jika keluarga tidak mahu memberikan kerjasama dengan pihak berkuasa Islam. Sepatutnya inilah yang perlu dilakukan oleh Majlis Peguam iaitu memberikan fahaman kepada bukan Islam. Tetapi malangnya mereka bertindak sebaliknya sehingga dilihat lebih gemar mencari keburukan Islam. Justeru Majlis Peguam seharusnya adil dalam memperkatakan soal Islam.

Kenyataan Presiden berkenaan Sumpah

Pihak Presiden PGSM telah menjawab berkenaan sumpah yang dilaksanakan oleh Saiful Bukhari dan disiarkan dalam Mingguan Malaysia pada Ahad 17 Ogos. Namun begitu kenyataan beliau hanya disiarkan sebahagian sahaja. Disertakan di sini jawapan penuh beliau berkenaan isu tersebut untuk rujukan semua.

Moderator
________________

Bersumpah dengan memegang Al Quran tidak mempunyai sebarang asas mengikut Hukum Syarak. Apatah lagi apabila Al Quran itu dipegang dengan tangan kiri pula yang tidak menggambarkan penghormatan sepenuhnya kepada kitab suci yang menjadi panduan kepada semua orang Islam.

Dalam Islam, bersumpah menggunakan lafaz wallahi, wabillahi watallahi yang dibuat selepas solat asar di sisi mimbar masjid adalah sumpah yang amat kuat atau dinamakan sebagai taghliz al yamin. Namun sumpah yang dilakukan oleh Saiful Bukhari Azlan tidak mempunyai nilai di sisi undang-undang Islam. Ia hanya mengikat beliau sendiri sahaja. Ini adalah kerana tidak ada mahkamah yang memerintahkan beliau berbuat sedemikian.

Mengikut undang-undang Islam pula, orang yang mendakwa perlu membawa keterangan bagi membenarkan dakwaannya bukan dengan bersumpah. Keterangan yang dimaksudkan ialah dengan membawa pengakuan orang yang dituduh (iqrar), saksi (syahadah), keterangan lisan atau dokumen (qarinah) yang berkaitan dengan dakwaannya. Di dalam kes-kes berbentuk hudud keterangan yang boleh mensabitkan adalah melampaui sebarang keraguan (beyond any shadow of doubt).

Hak bersumpah jikapun ada adalah hak orang yang didakwa iaitu Datuk Seri Anwar Ibrahim. Walau bagaimanapun sumpah tersebut mestilah di buat dalam prosiding kehakiman atau majlis al qadha. Oleh yang demikian syor Mufti Perlis supaya Anwar juga bersumpah mubahalah adalah tidak tepat dan tidak didasarkan kepada perundangan syariah. Perintah hakim perlu diperolehi sebelum orang yang didakwa dikehendaki bersumpah bukan sewenang-wenangnya bersumpah.

Jika sumpah yang dilakukan tidak benar, maka laknat Allah akan menimpa orang yang bersumpah tersebut. Laknat dan celaan tersebut boleh dikenakan dengan segera ataupun ditangguhkan di dunia ini ataupun semasa di Hari Penghitungan kelak.

Zainul Rijal Abu Bakar
Presiden
Persatuan Peguam Syarie Malaysia
Tel: 019 235 1555

Response Hukuman Jenayah Syariah

Artikel ini disiarkan dalam Berita Harian pada 14 Ogos 2008. Disiarkan di sini untuk rujukan.

Moderator
___________

'Hukuman sudah tidak relevan'
Undang-Undang Syariah negara kena segera dipinda bendung kes Maksiat

Oleh Mohamed Farid Noh dan Nor Azma Lailabhnews@bharian.com.my


KUALA LUMPUR: Undang-Undang Syariah negara termasuk di negeri-negeri perlu dipinda semula berikutan kadar hukuman serta penaltinya yang dianggap sudah lapuk serta tidak dapat mencegah berlaku pelbagai salah laku dan perlu kepada perubahan. Ketua Pengarah Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (Jakim), Datuk Wan Muhammad Sheikh Abdul Aziz, berkata langkah itu wajar dilakukan bagi membendung peningkatan kes jenayah syariah termasuk maksiat seluruh negara.

"Semua hukuman dan penalti dalam jenayah syariah sepatutnya dikaji semula dan ia wajar dinaikkan serta diberatkan lagi. Lagipun sudah agak lama undang-undang berkenaan tidak dikaji semula. "Ini kerana semua kesalahan di bawah undang-undang jenayah syariah terikat dengan formula 356, iaitu hukuman maksimum tiga tahun penjara, denda sehingga RM5,000 serta enam sebatan. "Kadar yang ada sekarang ini adalah kadar yang lapuk dan perlu diubah," katanya kepada Berita Harian dalam satu pertemuan, di sini.

Sebelum ini, Hakim Mahkamah Rayuan Syariah, Datuk Muhammad Asri Abdullah mencadangkan Akta Mahkamah Syariah (Bidang Kuasa Jenayah) 1965 (pindaan) 1984 dipinda sekali lagi supaya hukumannya ditambah.

April lalu pula, Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM), Zainul Rijal Abu Bakar, berkata kelemahan undang-undang Islam itu adalah kerana bidang kuasa mahkamah syariah amat terhad berbanding mahkamah sivil. Zainul Rijal dilaporkan berkata, lebih memburukkan keadaan hukuman atau denda yang dikenakan kepada pesalah di mahkamah syariah jauh lebih rendah berbanding mahkamah sivil membuatkan ramai memandang ringan keberkesanan undang-undang Islam di negara ini.

"Sudah 20 tahun Akta Mahkamah Syariah 1984 tidak dipinda menyebabkan orang ramai mengambil jalan mudah dengan mengaku bersalah kerana hukuman yang dikenakan ringan berbanding mahkamah sivil," katanya.

Wan Muhammad berkata, sebarang pindaan terhadap undang-undang Syariah Persekutuan perlu dibawa ke Parlimen terlebih dulu dan proses memindanya akan mengambil masa. "Namun pihak berkuasa agama di negeri boleh menambah hukuman bagi jenayah Syariah selaras dengan Akta Mahkamah Syariah 1984 bagi memaksimumkan hukuman yang diberikan. "Ini kerana di negeri, undang-undang Syariah adalah bidang kuasa mereka. Jadi terserah kepada kebijaksanaan mereka untuk menggubal undang-undang Syariah negeri selari dengan akta Persekutuan," katanya.

Anak Luar Nikah

Hak Muslim: Disiarkan dalam Berita Harian 14 Ogos 08

Bapa tidak boleh walikan pernikahan anak tak sah taraf


Soalan:

SAYA ingin berkahwin akhir tahun ini dan sudah menghantar borang permohonan berkahwin ke pejabat agama Islam. Selepas beberapa hari, saya dimaklumkan permohonan tidak dapat diproses kerana pegawai jabatan agama Islam mendapati tarikh lahir saya tidak sampai empat bulan dari tarikh pernikahan ibu dan bapa. Saya dikatakan sebagai anak tak sah taraf. Permohonan saya dirujuk ke Mahkamah Syariah untuk mendapatkan kebenaran berkahwin. Mengapa saya perlu berbuat demikian, sedangkan dalam kad pengenalan tertulis bahawa saya berbintikan bapa kandung. Bagaimana cara untuk saya memohon kebenaran dan apakah dokumen yang diperlukan?

Harap mendapat penjelasan.
Kamaliah Al-Hasan

Jawapan:

Mengikut Undang-Undang Keluarga Islam yang berkuatkuasa di semua negeri termasuk Wilayah Persekutuan, permohonan kebenaran berkahwin asalnya adalah melalui pejabat Pendaftar Nikah, Cerai dan Rujuk Jabatan Agama Islam di mana tempat individu itu bermastautin.

Akan tetapi, ada beberapa kes perlu dirujuk oleh Pendaftar Nikah kepada Mahkamah Syariah untuk tindakan Hakim Syarie, bagi mengeluarkan kebenaran berkahwin terlebih dulu. Selepas kebenaran berkahwin daripada Hakim Syarie atau Mahkamah Syariah, barulah Pendaftar Nikah boleh memproses dan meluluskan kebenaran berkahwin itu.

Kes berkenaan ialah:
· Permohonan untuk berkahwin di bawah umur. Bagi lelaki berumur bawah 18 tahun atau perempuan di bawah umur 16 tahun yang ingin berkahwin, mereka perlu mendapatkan kebenaran berkahwin di Mahkamah Syariah terlebih dulu.
· Permohonan oleh seseorang janda berhias, iaitu perempuan yang bercerai sebelum disetubuhi suaminya atau dalam istilah Arab disebut qabla dukhul.
· Permohonan bernikah secara wali hakim. Pernikahan secara wali hakim ini pula perlu dalam kes berikut: - tiada wali yang sah dari segi nasab - wali ghaib - saudara baru atau mualaf - anak tak sah taraf - wali enggan - wali dalam ihram haji/umrah - wali tidak dapat dihubungi atas sebab darurat - permohonan poligami Berbalik kepada persoalan mengenai anak tak sah taraf.

Maksud anak sah taraf ialah anak yang lahir daripada akad pernikahan yang sah, dalam tempoh tertentu selepas akad nikah atau disebabkan persetubuhan syubhah. Anak tak sah taraf ialah anak yang lahir daripada pernikahan yang tidak sah atau fasid menurut hukum syarak.

Secara syariatnya seseorang anak yang lahir boleh disabitkan nasab kepada ibu yang melahirkannya, sama ada secara sah taraf ataupun tidak sah taraf. Tetapi untuk anak itu disabitkan nasabnya kepada bapa, beberapa syarat perlu dipenuhi iaitu:
· dengan sebab perkahwinan yang sah
· disebabkan perkahwinan yang fasid
· disebabkan persetubuhan syubhah Fuqaha bersepakat bahawa anak dilahirkan oleh perempuan yang mempunyai suami secara sah boleh disabitkan nasab kepada suaminya.

Sabda Rasulullah SAW yang bermaksud: "Anak yang lahir daripada hamparan (yang sah) berhak disabitkan nasab keturunan." Hukum di atas adalah dengan syarat suami adalah orang yang boleh menyebabkan isteri hamil, anak dilahirkan selepas enam bulan dari masa akad nikah, iaitu menurut ulama Hanafi.

Menurut ulama jumhur, masa enam bulan dikira dari masa ia dibolehkan melakukan persetubuhan. Jika anak dilahirkan kurang daripada tempoh minimum masa mengandung, iaitu enam bulan, ulama bersepakat tidak sabit nasab daripada si suami. Keadaan lain di mana suami dan isteri boleh bertemu dan bersama selepas berlaku akad nikah.

Berdasarkan penjelasan itu jelas fuqaha berpendapat jika anak dilahirkan kurang dari tempoh enam bulan selepas akad nikah yang menghalalkan persetubuhan suami dan isteri, maka anak itu tidak boleh dinasabkan kepada bapanya.

Maksudnya bapa itu tidak boleh mewalikan pernikahan anak dan perlu berwalikan hakim. Dalam kes anda, permohonan kebenaran berkahwin hendaklah dikemukakan kepada Mahkamah Rendah Syariah di tempat anak bermastautin.

Antara dokumen diperlukan bagi permohonan adalah:
· notis permohonan
· afidavit sokongan
· lampiran yang diperakukan seperti salinan kad pengenalan, pengesahan pemastautin (jika alamat dalam kad pengenalan berlainan dengan alamat bermastautin), borang permohonan berkahwin bagi perempuan dan lelaki dan lain-lain dokumen berkaitan. Dalam kes anda, elok dikemukakan sekali sijil kelahiran dan sijil nikah ibu bapa
· surat sokongan daripada Pendaftar Nikah
· bayaran yang secukupnya
· wakalah peguam syarie bagi yang menggunakan khidmat peguam syarie. Jika lengkap segala dokumen dan saksi yang dikehendaki hadir ke mahkamah pada hari ditetapkan, proses perbicaraan kes seperti ini adalah mudah dan kebiasaannya boleh diselesaikan dalam masa satu hari saja. Jika menggunakan khidmat peguam syarie, maka peguam akan menguruskan dan menyediakan segala dokumen diperlukan.

Jawapan disediakan Setiausaha Agung Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM), Tuan Musa Awang

BH 13 Ogos 08
Peguam Syarie Menulis:

Dialog terurus rungkai kemusykilan agama
Oleh Zainul Rijal Abu Bakar

ISU SENSITIF: Sebahagian orang Islam membantah tindakan Majlis Peguam yang tetap meneruskan forum ‘Memeluk Islam’ di bangunan Majlis Peguam, Sabtu lalu. - Foto Effendy Rashid

Tindakan Majlis Peguam anjur forum cetus provokasi kesabaran Melayu MASYARAKAT Islam prihatin dan tersinggung dengan tindakan Majlis Peguam yang tetap meneruskan forum 'Memeluk Islam' Sabtu lalu.

Forum itu sebenarnya boleh disifatkan sebagai satu provokasi terhadap kesabaran masyarakat Melayu, selain mengundang keresahan dan rasa tidak tenteram orang Islam di negara ini. Kekecohan yang berlaku pagi Sabtu itu mendapat liputan meluas media.

Kejadian di bangunan Majlis Peguam itu hendaklah menjadi iktibar kepada semua. Walaupun sudah dinasihatkan beberapa menteri, parti politik berteraskan Islam dan Melayu, Majlis Peguam tetap berkeras mahu meneruskan forum berkenaan.

Asalnya forum itu akan menampilkan tiga tokoh pada pihak Islam, iaitu Dr Mohd Naim Mokhtar daripada Bahagian Sokongan Keluarga, Jabatan Kehakiman Syariah Malaysia; Dr Wan Azhar Wan Ahmad dari Institut Kefahaman Islam Malaysia dan Mohamad Haniff Khatri Abdullah peguam yang mengendalikan beberapa kes mempertahankan kedudukan Islam. Namun, Dr Mohd Naim dan Dr Wan Azhar terpaksa menarik diri selepas Majlis Peguam membuat publisiti dilihat agak negatif kepada umat Islam.

Pada sesi awal forum, didedahkan beberapa orang yang mendakwa mengalami masalah disebabkan seorang ahli keluarga mereka memeluk Islam. Memang tidak dapat dinafikan pertukaran agama, bukan saja daripada agama lain kepada Islam, malah antara agama lain juga suatu perkara besar dan kadangkala mengundang polemik.

Tiada kajian menyeluruh dibuat ke arah itu. Namun, persoalan timbul ialah berapa ramaikah yang memeluk Islam saban tahun di Malaysia dan berapa ramai menghadapi masalah mengenai hal ini? Ia kelihatan berat sebelah terhadap pemelukan Islam dan digambarkan seolah-olah memeluk Islam itu suatu kesalahan.

Kenapa pula tidak dipanggil contohnya isteri Perdana Menteri, Datin Seri Jeanne Abdullah yang menceritakan pengalaman manis ketika ingin memeluk Islam. Keluarga beliau langsung tidak menentang hasratnya, walaupun dibesarkan dalam keluarga Katolik yang taat kepada agama mereka. Malah, bapa beliau sendiri menjemput kadi yang ingin meng-Islamkan beliau makan malam di rumah mereka. Begitu juga dengan Toh Puan Dr Aishah Ong, yang memeluk Islam tanpa sebarang masalah. Apakah motif Majlis Peguam hanya memanggil sebelah pihak saja?

Bukanlah prinsip asas undang-undang hendaklah mendengar daripada kedua-dua belah pihak? Perbincangan perkara sensitif sebegini tidak seharusnya mendapat liputan luas media dan dibuat secara terbuka kerana ia hanya akan mengundang kegusaran pihak terbabit saja. Dialog perbandingan agama perlu terus digalakkan, tetapi tidak bermakna sehingga kita boleh menghina atau mencerca agama lain.

Majlis Peguam seharusnya lebih bijak menangani keadaan ini apatah lagi mereka baru saja menjalankan forum kontrak sosial yang juga mendapat bantahan orang Melayu/Islam. Apabila diketahui sekali lagi Majlis Peguam ingin mengadakan forum mengenai pemelukan Islam, sudah tentu umat Islam sudah tidak boleh bersabar lagi.

Gambaran dilakarkan Majlis Peguam sendiri pada mata masyarakat Islam ialah Majlis Peguam tidak prihatin terhadap sensitiviti masyarakat Islam di Malaysia. Ia dihasilkan kerana tindak tanduk Majlis Peguam dalam penyertaan berat sebelah terhadap kes Lina Joy, Subahsini, Shamala dan lain lagi. Diburukkan dengan kenyataan dikeluarkan Majlis Peguam beberapa tahun ini.

Apa yang cuba dibawa seolah-olah orang bukan Islam di negara ini sentiasa ditindas dan orang Islam mendapat apa saja yang mereka mahukan. Ini tidak benar. Banyak keperluan orang Islam masih tidak dapat dipenuhi atas pelbagai alasan. Jika orang Hindu mengadu kuil mereka dirobohkan pihak berkuasa, ketahuilah ada banyak surau dan masjid dirobohkan atas pelbagai alasan.

Bagi umat Islam pula, penulis mengucapkan kesyukuran kerana tindakan mereka berjaya menghentikan forum lebih awal. Setiap tindakan hendaklah bertepatan dengan undang-undang. Jangan sesekali membuat sesuatu di luar batasan yang dibenarkan undang-undang. Penulis percaya orang Islam yang kuat agamanya sudah tentu tidak akan terjebak kepada tindakan di luar lingkungan undang-undang.

Penulis juga dimaklumkan beberapa tindakan dilakukan seolah-olah tidak menggambarkan akhlak Islam sebenar. Dalam memperjuangkan Islam, kita jangan sesekali lupa akhlak Islamiah yang wajib digalas setiap masa, walaupun dalam keadaan tegang. Jika kita mahu orang lain mengikuti Islam tunjukkanlah akhlak yang mulia.

Secara umumnya kedua-dua belah pihak perlu akur, kita perlu berdialog bagi memahami antara satu sama lain. Dialog terurus perlu digiatkan dari masa ke masa ke arah itu. Keikhlasan penting dalam berdialog dan sudah semestinya ia diadakan dalam kerangka Perlembagaan Persekutuan yang memberi keistimewaan kepada Islam di Malaysia. Susun atur masyarakat majmuk sudah lama dibina dan janganlah kita cuba menukar susun atur itu kerana mungkin ia tidak akan dapat disusun kembali selama-lamanya.

Majlis Peguam seharusnya lebih prihatin kepada sensitiviti umat Islam yang menjadi tunjang masyarakat di Malaysia. Malah peguam beragama Islam membentuk lebih 40 peratus daripada jumlah keseluruhan peguam berdaftar dengan Majlis Peguam. Majlis Peguam tidak pernah membuat kaji selidik sama ada peguam Islam berkongsi hasrat dengan apa diperjuangkan Majlis Peguam ini.

Malah, ketika ini ada cakap-cakap di kalangan peguam beragama Islam, mereka agak terkilan dengan tindakan itu, namun apakan daya kehendak undang-undang tidak memberikan pilihan kepada mereka untuk keluar daripada menjadi ahli badan peguam itu. Mereka sudah hilang kepercayaan terhadap Majlis Peguam dan cuba mengusulkan supaya sebuah badan peguam alternatif bagi peguam sivil diwujudkan bagi mengimbangi Majlis Peguam sekarang.

Beberapa negara lain mempunyai lebih daripada satu badan peguam seperti di England. Apatah lagi di kalangan peguam syarie, Akta Guaman Syarie yang diharapkan menjadi wadah kepada peguam syarie untuk bersuara masih belum diluluskan, walaupun sudah diperjuangkan sekian lama. Hal seperti ini memberi natijah Majlis Peguam adalah badan guaman statutori tunggal di Semenanjung Malaysia.

Badan lain tidak dapat menyaingi Majlis Peguam dan menyebabkan monopoli pada pihak Majlis Peguam. Segala keputusan Majlis Peguam selalunya tidak dapat dibantah melainkan di bawa ke mahkamah untuk diputuskan. Berbalik kepada forum itu, bukanlah tujuan penulis untuk menghentikan semua dialog agama.

Penulis sendiri banyak menghadiri dialog antara agama yang diadakan dari masa ke masa.

Namun dialog sedemikian perlu mengambil kira sensitiviti umat Islam dan dibuat dalam kerangka undang-undang, termasuk Perlembagaan Persekutuan yang memberi keistimewaan kepada Islam sebagai agama Persekutuan. Dialog sedemikian juga hendaklah tidak menyentuh inti pati hukum atau aturan sesuatu agama, tetapi hanya ke arah memahami agama itu sendiri.

Penulis ialah Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia

INTIPATI:

Kelemahan forum
· Forum 'Memeluk Islam' sebenarnya boleh disifatkan sebagai satu provokasi terhadap kesabaran masyarakat Melayu, selain mengundang keresahan dan rasa tidak tenteram orang Islam di negara ini.
· Perbincangan perkara sensitif sebegini tidak seharusnya mendapat liputan luas media dan dibuat secara terbuka kerana ia hanya akan mengundang kegusaran pihak terbabit saja.
· Gambaran dilakarkan Majlis Peguam sendiri pada mata masyarakat Islam ialah Majlis Peguam tidak prihatin terhadap sensitiviti masyarakat Islam di Malaysia.
· Apa yang cuba dibawa seolah-olah orang bukan Islam di negara ini sentiasa ditindas dan orang Islam mendapat apa saja yang mereka mahukan. Ini tidak benar.
· Dalam memperjuangkan Islam, kita jangan sesekali lupa akhlak Islamiah yang wajib digalas setiap masa, walaupun dalam keadaan tegang. Jika kita mahu orang lain mengikuti Islam tunjukkanlah akhlak yang mulia.
· Susun atur masyarakat majmuk sudah lama dibina dan janganlah kita cuba menukar susun atur itu kerana mungkin ia tidak akan dapat disusun kembali selama-lamanya.
· Badan lain tidak dapat menyaingi Majlis Peguam dan menyebabkan monopoli pada pihak Majlis Peguam. Segala keputusan Majlis Peguam selalunya tidak dapat dibantah melainkan di bawa ke mahkamah untuk diputuskan.
· Dialog perlu mengambil kira sensitiviti umat Islam dan dibuat dalam kerangka undang-undang, termasuk Perlembagaan Persekutuan yang memberi keistimewaan kepada Islam sebagai agama Persekutuan.

Program PGSM lagi

Pendahuluan

Atas dasar membincangkan persoalan perundangan Syariah di negara secara umum dan di negeri-negeri secara khusus serta berbincang untuk kebajikan Peguam-peguam Syarie yang beramal di negara ini, Persatuan Peguam Syarie (PGSM) mengambil langkah-langkah di mana pimpinan tertingginya di peringkat Pusat akan bekerjasama dengan Peguam Syarie di negeri-negeri untuk menjalankan majlis kunjung hormat ke dua Badan terpenting di negeri-negeri.

Sebelum ini, PGSM telah menjalankan kunjung hormat dan berbincang dengan Kerajaan Kedah, selepas ini lawatan diteruskan ke negeri Trengganu.

Secara ringkasnya, pihak PGSM akan melakukan yang terbaik ke arah memartabatkan perundangan Syariah dan menjaga kebajikan Peguam Syarie yang beramal. Justeru, semua Peguam Syarie di negara ini sangat diraikan untuk bersama-sama menjadi ahli kepada PGSM. Insya Allah apabila kita bersama, tuntutan Peguam Syarie akan lebih bermakna berbanding dengan kita bergerak secara sendiri-sendiri.

Sila hubungi Sekretariat PGSM untuk mengetahui bagaimana cara dan kaedah memohon menjadi ahli.

Moderator.
____________________

Pada hari Ahad 24 Ogos 08 ini, Pimpinan PGSM akan berkunjung ke Negeri Trengganu.

TENTATIF MAJLIS KUNJUNGAN HORMAT & RAMAH MESRA PERSATUAN PEGUAM SYARIE MALAYSIA (PGSM) BERSAMA KETUA HAKIM SYARIE NEGERI TERENGGANU DARUL IMAN

9.30 a.m - Ketibaan EXCO PGSM
9.50 a.m - Ketibaan Y.A.A Ketua Hakim Syarie Terengganu Darul Iman.
10.00 a.m - Aluan Pengerusi Majlis & Bacaan Doa.
10.05 a.m - Ucapan Presiden PGSM Tuan Haji Zainul Rijal Bin Abu Bakar.
10.10 a.m - Ucapan Y.A.A Ketua Hakim Syarie Terengganu Dato’ Ismail Bin Yahaya.
10.25 a.m - Tayangan Multimedia oleh JKST/PGSM
10.30 a.m - Majlis Ramah Mesra & Dialog 2 hala.
11.30 a.m - Jamuan tengahari
12.00 p.m - Majlis bersurai
__________________

TENTATIF MAJLIS KUNJUNGAN HORMAT & RAMAH MESRA PERSATUAN PEGUAM SYARIE MALAYSIA (PGSM) BERSAMA MENTERI BESAR TERENGGANU DARUL IMAN

2.30 p.m - Ketibaan EXCO PGSM
2.50 p.m - Ketibaan Y.A.B Menteri Besar Terengganu Darul Iman.
3.00 p.m - Aluan Pengerusi Majlis & Bacaan Doa.
3.05 p.m - Ucapan Presiden PGSMTuan Haji Zainul Rijal Bin Abu Bakar.
3.10 p.m - Ucapan Y.A.B Menteri Besar Terengganu Dato’ Ahmad Bin Said.
3.25 p.m - Tayangan Multimedia oleh Pejabat Menteri Besar/PGSM
3.30 p.m - Majlis Ramah Mesra & Dialog
4.30 p.m - Kudapan
5.00 p.m - Majlis bersurai

Presiden PGSMditemubual berkenaan Isu Memeluk Islam

Utusan 12 Ogos 08
Islam istimewa dalam Perlembagaan

Mengikut statistik tahun 2004 di laman web Jabatan Kemajuan Islam Malaysia, jumlah saudara baru atau mualaf di Malaysia adalah 7,377 orang. Sebagai negara yang meletakkan Islam sebagai agama Persekutuan, sudah pasti pelbagai program dan tindakan susulan diatur untuk membantu golongan mualaf ini meneruskan kehidupan baru selepas bergelar Muslim.
Sudah menjadi lumrah, dalam melayari kehidupan kita akan berhadapan dengan pelbagai cabaran. Demikianlah juga saudara baru.
Antara cabaran itu adalah forum kontroversi ‘Memeluk Islam’ anjuran Majlis Peguam Sabtu lalu yang menimbulkan kemarahan umat Islam di negara ini.

Wartawan MOHD. RADZI MOHD. ZIN dan jurufoto AZLI AHAD menemu bual Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia, Zainul Rijal Abu Bakar bagi mengupas isu ini.

Mega: Apakah penjelasan lanjut mengenai Perkara 3 dalam Perlembagaan Negara?

ZAINUL RIJAL: Di Malaysia, Perlembagaan mempunyai kedudukan istimewa. Ia merupakan satu-satunya institusi atau sumber perundangan yang tetap tertinggi.

Di dalam perlembagaan dinyatakan di bawah perkara berikut: Perkara 3 : (1) Agama Islam ialah agama bagi Persekutuan; tetapi agama-agama lain boleh diamalkan dengan aman dan damai di mana-mana bahagian Persekutuan.
Dalam teks asal bahasa Inggerisnya disebut Islam is the religion- ini bermakna hanya Islam agama Persekutuan bukannya Islam itu agama Persekutuan. Dengan yang demikian, segala perkara yang dibuat mesti berteraskan kepada agama Islam.

Sayangnya, bukan sahaja orang bukan Islam yang tidak memahami hal ini tetapi ada juga di kalangan umat Islam yang keliru tentang hal ini.

Walau bagaimanapun, agama lain boleh diamalkan dengan aman dan damai. Maksudnya, kalau diamal dan boleh menggugat keselamatan maka agama lain tidak boleh diamalkan.
Kedudukan Islam memang lebih tinggi daripada agama lain dan tidak ada persamaan dalam perkara ini. Inilah yang perlu difahami semua rakyat Malaysia. Yang di-Pertuan Agong adalah ketua bagi agama Islam di negara kita.

Perkara 11(4) Perlembagaan pula memberi kuasa kepada Dewan Undangan Negeri dan Parlimen bagi Wilayah-wilayah Persekutuan membuat undang-undang mengawal dan menyekat penyebaran agama bukan Islam di kalangan umat Islam.

Ini adalah satu lagi kelebihan yang dinyatakan dengan jelas oleh Perlembagaan negara. Ia bermaksud, ada kebebasan anut dan amal agama lain selain Islam tetapi kebebasan untuk sebar agama lain kepada orang Islam adalah terbatas.
Sesuai dengan kedudukan Islam ini juga, maka kerajaan boleh memperuntukkan dana untuk mengurus atau membantu institusi untuk kebaikan Islam. Ini dinyatakan dalam perkara 12(2).

Ada juga yang berpendapat, kebebasan beragama itu termasuk bebas memilih agama yang mereka suka. Benarkah tafsiran begini?
ZAINUL RIJAL: Tafsiran sedemikian kurang tepat. Kebebasan beragama yang dimaksudkan bukanlah bebas untuk bertukar-tukar agama tetapi bebas untuk mengamalkan ajaran agama yang dipilih.

Dalam perkara 12(3), ada dijelaskan tiada sesiapa pun boleh diwajibkan menerima ajaran-ajaran mengenai apa-apa agama atau mengambil bahagian dalam apa-apa upacara atau sembahyang sesuatu agama yang lain daripada agamanya sendiri.

Oleh sebab itu, Perlembagaan negara perlu dibaca secara global dan harmoni.
Antara soalan pertama bagi mana-mana individu yang nak peluk Islam ialah bagaimana nak menghadapi tentangan keluarga. Apakah hak mualaf dalam Islam?ZAINUL RIJAL: Keputusan saudara baru memeluk Islam adalah perkara yang besar dalam hidup seseorang. Oleh itu, ia pastinya membawa kesan yang berkekalan kepada individu berkenaan termasuk kepada keluarganya.

Apabila seseorang memilih Islam sebagai agamanya, maka mereka terus diiktiraf sebagai Muslim. Tidak ada double standard dalam perkara ini. Maka, individu berkenaan mempunyai hak yang sama dengan orang yang dilahirkan Islam.
Islam juga menetapkan golongan mualaf adalah termasuk dalam satu daripada lapan asnaf yang berhak mendapat zakat tidak kira kedudukan mereka sama ada kaya, miskin dan sebagainya. (rujuk surah at-Taubah ayat 60).

Apa pula langkah yang perlu diambil untuk membantu golongan mualaf ini mengatasi masalah seperti dibuang oleh keluarga dan sebagainya kerana memeluk Islam?ZAINUL RIJAL: Sebagai mualaf yang baru berjinak-jinak dengan Islam, pegangan agama kebanyakan mereka masih belum mantap.

Ini mudah digoyahkan oleh pelbagai faktor seperti keluarga dan rakan-rakan. Memang kita ada mendengar daripada saudara baru, apabila keluarga mengetahui mereka memeluk Islam, pelbagai cara dilakukan supaya mereka kembali ke agama asal.

Ini termasuklah ahli keluarga seperti ibu atau ayah yang mengancam membunuh diri jika mualaf itu meneruskan hasrat memeluk Islam. Hal sebegini tentulah meletakkan mereka dalam dilema kerana tahap keimanan mereka masih di peringkat awalan.

Sebab itu, saya ingin mencadangkan agar ditubuhkan Jawatankuasa Hal Ehwal Mualaf untuk menguruskan pelbagai hal berkaitan golongan mualaf. Jawatankuasa ini pula perlu dianggotai pelbagai latar belakang termasuk golongan akademik, aktivis masyarakat, penasihat undang-undang dan ulama.

Malah, golongan mualaf sendiri perlu mengganggotai jawatankuasa ini kerana mereka yang lebih mengetahui susah payah yang dihadapi dalam memeluk agama yang suci ini.

Pihak yang mempersoalkan peraturan Islam selalunya bersandarkan pada hak asasi manusia orang bukan Islam. Bagaimana pula hak orang Islam terutama mualaf dalam pertikaian yang berlaku?

ZAINUL RIJAL: Dalam Islam, segala hukum hakam itu adalah untuk menjaga keperluan asas setiap individu Muslim iaitu memelihara lima perkara. Ini juga disebut maqasid syariah iaitu menjaga agama, akal, nyawa, harta dan keturunan (maruah).

Dalam kes forum ‘Memeluk Islam’ Sabtu lalu, mengapa hanya menjejak semula kes R. Subashini dan S. Shamala. Soalnya, bagaimana dengan hak bekas suami Subashini, Saravanan @ Mohd. Shafi Saravanan Abdullah yang memeluk Islam? Mengapa haknya sebagai orang Islam tidak dibangkitkan?

Setiap umat Islam lebih-lebih lagi mualaf perlu diberikan hak untuk beribadat, bantuan lain seperti tempat tinggal, perubatan, perkahwinan dan sebagainya.
Satu lagi hak yang perlu ditunaikan oleh orang Islam ialah mengkebumikan jenazah Muslim mengikut cara Islam.

Yang perlu ditegaskan adalah berdosa bagi orang Islam mengkebumikan mayat orang bukan Islam mengikut cara Islam. Sebab itulah dalam kes Nyonya Tahir misalnya, apabila disahkan dia bukan lagi Islam, maka kita tidak ‘berebut’ untuk menguruskan pengkebumian itu.
Pada masa yang sama, banyak kes pertikaian berhubung status Islam diselesaikan secara aman. Antaranya kes jenazah bekas pekerja ladang tembikai, N. Anthonysamy atau Mohd. Sani Abdullah, 71, yang dikebumikan mengikut hukum syarak tanpa bantahan keluarganya di Tanah Perkuburan Islam Ayer Keroh, Melaka, Januari lalu. Namun, kes-kes begini tidak diuar-uarkan. Sebaliknya, satu atau dua kes yang bermasalah yang selalu diperbesarkan.

Jika hendak anjurkan forum tentang Islam, siapa perlu dilibatkan?

ZAINUL RIJAL: Sebelum dipastikan siapa yang harus dilibatkan jika dibuat forum tentang Islam, terlebih dahulu perlu kita menelusuri apakah objektif forum tersebut.
Forum sedemikian perlu bermatlamat mendapat maklumat dan memahami apakah sebenarnya ajaran Islam tentang sesuatu perkara dari sudut perundangan, falsafah, amalan dan sebagainya.
Jika ia bertujuan mempertikaikan sesuatu ajaran Islam atau mengajar orang Islam tentang agama Islam, maka sudah tentu tidak dapat diterima oleh orang Islam.
Sebenarnya ramai orang boleh bercakap tentang Islam tetapi hanya segelintir yang boleh bercakap bagi pihak Islam.

Oleh itu, sudah tentulah orang yang berautoriti dalam pentadbiran agama Islam perlu dilibatkan seperti mufti, pegawai jabatan agama, ahli-ahli akademik agama dan perundangan syariah dan pertubuhan bukan kerajaan Islam arus perdana.

Sebenarnya dalam Majlis Peguam terdapat jawatankuasa syariah yang ditubuhkan. Forum itu pula dianjurkan oleh Jawatankuasa Undang-Undang Keluarga Majlis Peguam.
Saya mendapat makluman bahawa Jawatankuasa Undang-Undang Syariah ini langsung tidak dirujuk semasa program ini hendak diadakan. Ia dianjurkan oleh Jawatankuasa Undang-Undang Keluarga sahaja.

Kenapa perkara ini boleh terjadi? Secara dalaman pun pihak Majlis Peguam tidak boleh membuat koordinasi apatah lagi apabila ia melibatkan orang luar.

Forum Memeluk Islam_Anjuran Bar Council

Disiarkan dalam Utusan Malaysia 7 Ogos 08
__________

Provokasi terhadap kesabaran Melayu

KUALA LUMPUR 7 Ogos - Forum Memeluk Islam yang akan dianjurkan Majlis Peguam pada Sabtu ini disifatkan provokasi terhadap kesabaran masyarakat Melayu selain mengundang keresahan dan rasa tidak tenteram orang Islam.

Exco Pemuda UMNO Malaysia, Datuk Pirdaus Ismail berkata, walau atas alasan apa sekali pun forum berkenaan diadakan kesabaran orang Islam tetap terusik.

''Tindakan Majlis Peguam merupakan pendekatan yang sama dengan usaha segelintir pihak yang suka mengganggu ketenteraman awam menerusi kenyataan sensitif, forum, penerbitan, laman web dan demonstrasi jalanan. ''Hal ini menunjukkan anasir luar sudah menyusup masuk untuk menggugat kestabilan dan keamanan negara,'' kata beliau dalam kenyataannya, di sini hari ini.

Sementara itu, Presiden Persatuan Peguam Syariah Malaysia (PGSM), Zainul Rijal Abu Bakar berkata, tindakan Majlis Peguam seolah-olah mencemar kehormatan Perlembagaan Persekutuan negara.

''Saya tidak menghalang usaha untuk berdialog, namun dialog anjuran Majlis Peguam seolah-olah prejudis, berat sebelah dan ada agenda tersembunyi.

''Mereka hanya memperjuangkan hak bukan Islam bagaimana dengan hak orang Islam. Tidak semua orang bukan Islam teraniaya seperti didakwa Majlis Peguam apabila pasangannya memeluk Islam ada yang mendapat pembelaan yang sewajarnya,'' katanya.

Tambah Zainul Rizal, mengenai perbezaan bidang kuasa Mahkamah Sivil dan Syariah, ia bukanlah satu kekurangan dalam perundangan Malaysia.

Mengenai hak ibu atau bapa bukan Islam yang membawa anak mereka memeluk Islam bersama-sama pula, beliau menjelaskan, Perlembagaan Persekutuan membenarkan salah seorang iaitu ibu atau bapa membawa anak kecil mereka mengikut agama mereka.
''Perlembagaan tidak menetapkan agama seseorang anak itu perlu ditentukan oleh kedua-duanya, tetapi salah seorang iaitu ibu atau bapa.

''Oleh itu, dalam kes Subashini yang menjadi rujukan Majlis Peguam, tindakan bekas suaminya yang memeluk Islam bersama salah seorang anaknya yang berusia empat tahun adalah sah mengikut undang-undang,'' kata Zainul Rijal.

Isu Muallaf

Berita ini telah disiarkan beberapa lama dahulu dalam Utusan Malaysia. Namun disiarkan di sini untu rujukan semua terutama yang berminat mengenai isu pemakluman pemelukan Islam saudara baru kepada ahli keluarganya..

Moderator

______________

Biar mualaf tentukan cara
Oleh Norazlita Mohd. Sies (WARTAWAN UTUSAN)

Perkara 11 Perlembagaan Persekutuan dengan nyata telah menzahirkan secara terperinci mengenai kebebasan beragama. Dan, ia telah menjadi satu tiket yang tidak seharusnya dipertikaikan sebaliknya perlu dijaga demi keharmonian sejagat.

Ringkasnya setiap peraturan yang hendak dibuat seharusnya disesuaikan agar sepadan dengan acuan tersebut bagi mengelakkan ia kelihatan seolah-olah telah menyimpang dari landasan peruntukan sebenar.

Ini kerana penyimpangan dari segi fakta bukan sahaja mencacatkan pandangan bahkan mengundang pelbagai pecahan daripada permasalahan sebenar.

Begitu juga hasrat kerajaan untuk memperkenalkan satu peraturan baru yang mewajibkan pihak yang ingin memeluk agama Islam mengisytiharkan perkara itu secara terbuka bagi mengelak sebarang masalah di kemudian hari seperti yang diumumkan Perdana Menteri, Datuk Seri Abdullah Ahmad Badawi di Putrajaya pada 10 April lalu.

Mengupas isu yang mengundang reaksi pelbagai pihak, Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM), Zainul Rijal Abu Bakar berpendapat, sekilas pandang memanglah ia merupakan suatu yang baik iaitu memaklumkan keputusan memeluk Islam secara terbuka.
Pun begitu, hasrat murni tersebut memerlukan satu kajian terperinci dan menyeluruh dilakukan dari aspek praktikal dan keselamatan sama ada peraturan sedemikian wajar dilaksanakan ke atas saudara baru yang sememangnya memerlukan sokongan jitu semua pihak.

Janganlah nanti disebabkan bermacam syarat serta peraturan yang perlu dipenuhi akan membantutkan niat murni untuk memeluk Islam. Apatah lagi, hanya mualaf berkenaan yang lebih arif dalam mengenali hati budi ahli keluarga dan rakan-rakan.

''Memang kita sering mendengar daripada saudara-saudara baru ini, apabila berita memeluk agama Islam sampai ke pengetahuan keluarga maka mereka akan memujuk supaya kembali kepada agama asal.

''Ada juga dilaporkan keluarga mereka mengancam untuk melakukan sesuatu sekiranya hasrat memeluk Islam diteruskan. Ini sudah semestinya menimbulkan dilema di kalangan saudara baru,'' jelas Zainul Rijal berdasarkan pengalamannya sebagai peguam syarie.
Malah ada juga dilaporkan ahli keluarga yang mengugut mualaf kerana dikatakan telah menconteng arang di muka mereka.

"Saya memang bersetuju isu memeluk Islam bagi seorang saudara baru adalah suatu perkara besar dan membawa kesan yang berkekalan. Lantaran itu, memang perlu seseorang yang memeluk Islam memaklumkan kepada keluarga yang masih menganut agama asal.

Memilih "Meskipun begitu, biarlah mualaf berkenaan sendiri yang memilih cara dan masa yang sesuai untuk berbuat demikian memandangkan mereka sahaja yang benar-benar tahu isi hati, reaksi dan ramalan penerimaan keluarga masing-masing.

"Undang-undang juga tidak seharusnya mencampuri hal berkenaan apatah lagi menjadikan pemberitahuan tersebut sebagai prasyarat untuk memeluk Islam,'' ujar Zainul Rijal ketika dihubungi.

Sementelah pula, peraturan baru ini, pada hemat Zainul Rijal sedikit sebanyak akan menghakis hak kebebasan beragama yang sememangnya dijamin di bawah Perkara 11 Perlembagaan Persekutuan.

"Sekiranya sesuatu peraturan tersebut menafikan hak yang dijamin oleh Perlembagaan maka peraturan sedemikian tidaklah elok digarap,'' kata Zainul Rijal.

Perlu juga diingat, hal ehwal agama Islam terletak di bawah bidang kuasa negeri sebagaimana yang termaktub di bawah Jadual Kesembilan Senarai Kedua Perlembagaan Persekutuan.
Dengan lain perkataan, sekiranya Kerajaan Persekutuan membuat peraturan sebegini sudah tentu ia tidak akan terlaksana melainkan diterima oleh negeri-negeri.

Zainul Rijal menambah, oleh kerana ia turut menyentuh kuasa Raja-Raja Melayu, pelaksanaannya di peringkat Persekutuan sudah semestinya memerlukan perkenan Raja-Raja Melayu terlebih dahulu.

Beliau berpendapat, jika peraturan sebegini menjadi kenyataan, sudah tentu dakwah Islam terlalu sukar untuk dilaksanakan. Akhirnya akan mengakibatkan orang bukan Islam menjauhkan diri daripada agama suci ini.

Zainul Rijal menegaskan, walhal perkara asas yang menjadi syarat ialah lafaz syahadah. Cuba renungkan, apakah implikasi yang timbul sekiranya pemberitahuan ini tidak dilakukan sedangkan syahadah individu terbabit telah pun diterima.

Dari sudut hukum syarak, sudah tentulah mereka telah Islam cuma keperluan peraturan sahaja yang belum dipenuhi.

Dalam hal sedemikian, sekiranya saudara baru ini meninggal dunia ia akan menimbulkan polemik yang lebih besar lagi. Kita sering memperkatakan tentang hak keluarga yang masih belum Islam itu dalam hal yang berkaitan tetapi kita meminggirkan persoalan utama tentang hak mualaf itu sendiri.

Janganlah merobek hak yang dijamin oleh Perlembagaan Persekutuan ini dengan pelbagai peraturan yang tidak praktikal dan menjejaskan keselamatan mualaf itu sendiri.
Hormatilah pilihan mualaf ini sebagaimana orang Islam juga tidak pernah memaksa orang bukan Islam memeluk agama Islam.

Sungguhpun telah memeluk Islam, saudara baru ini masih tidak putus hubungannya dengan keluarga mereka yang mempunyai pertalian darah walaupun telah berbeza agama. Tidak langsung timbul persoalan melarikan diri daripada tanggungjawab mereka.

Sekiranya orang bukan Islam tahu, masalah ini tidak akan timbul kerana sebenarnya terdapat hak dan relif yang sama dan adakalanya lebih baik untuk mereka melalui undang-undang Islam.
"Justeru, pada pendapat saya, saudara baru perlu memaklumkan status agama mereka. Namun keperluan ini tidak perlu dijadikan peraturan sehingga menyukarkan serta mengancam keselamatan saudara baru itu sendiri.

''Biarlah saudara baru sendiri yang menentukan bila mereka ingin memaklumkan berita pengislaman mereka.

Janganlah dipaksa kepada mereka kerana ia tidak selaras dengan hak kebebasan beragama dan tiada paksaan di dalam Islam.

''Bagi keluarga bukan Islam pula, hak mereka masih utuh berdasarkan peruntukan undang-undang yang ada. Tidak timbul isu melarikan diri daripada tanggungjawab kekeluargaan.
''Saya menyarankan pihak kerajaan memikirkan semula hasrat ini. Tindakan tidak popular ini sudah tentu akan menjadi igauan umat Islam dan memberi kesan terhadap dakwah Islam di Malaysia.

Janganlah terburu-buru menggubal peraturan yang tidak mendatangkan kebaikan kepada semua. Peraturan yang adapun sudah agak menyusahkan saudara baru kita, apatah lagi sekiranya pelbagai peraturan lain pula diwajibkan,'' kata Zainul Rijal.

Menyentuh mengenai dilema yang timbul ekoran perebutan jenazah saudara baru oleh keluarga bukan Islam, bagi Zainul Rijal, ia sebenarnya boleh dielakkan dengan cara menyelesaikannya di luar mahkamah.

Sebagai contoh, katanya, dua jenazah mualaf masing-masing berbangsa Cina dan India di Selangor serta Johor pada tahun lalu telah berjaya diselesaikan melalui rundingan tanpa perlu ke mahkamah.

"Sungguhpun saya seorang peguam, namun isu perebutan mayat boleh dielakkan daripada dipanjangkan kepada mahkamah. Untuk menjayakannya, ketua-ketua agama misalnya mufti dan paderi perlulah mengadakan rundingan. Hasil perbincangan boleh dipanjangkan kepada sultan,'' ujar Zainul Rijal.

Rumusannya jika wakil sesuatu agama diberikan hak menyuarakan pandangan masing-masing dengan ikhlas, semua masalah dapat diatasi.

Serah Anak

Jawapan Hak Muslim disiiarkan dalam Berita Harian 7 Ogs 2008

Serah anak dijaga bukan Islam dikira jenayah Syariah

Soalan
SAYA ada jiran yang agak daif kehidupannya. Dia baru-baru ini melahirkan anak perempuan. Kerana kesempitan hidup, dia berhasrat menyerahkan anak itu kepada orang lain untuk dijadikan anak angkat. Masalahnya, ada seorang bukan Islam berhasrat mengambil anaknya itu. Boleh saya tahu, apa akan jadi jika seseorang Islam menyerahkan anaknya untuk dijaga oleh bukan Islam?
Mohamad Ikram
Kuala Selangor.

Jawapan
Saya cuba kupas persoalan ini secara berhemah supaya tidak menjadi isu kontroversi atau dimanipulasi sesetengah pihak untuk kepentingan peribadi.

Menurut hukum syarak, seperti pendapat imam Mazhab Shafie yang disebut dalam kitab al-Fiqh wa Adillatuhu, oleh Dr Wahbah al-Zuhaili (Juzuk 7), syarat umum pihak yang diberi hak penjagaan anak (haadin) ialah cukup umur, sempurna akal, berkeupayaan mendidik kanak-kanak, berkelakuan baik dari segi akhlak Islamiah dan seorang Islam. Islam adalah syarat penting untuk seseorang menjaga kanak-kanak Islam.

Dari segi hukumnya, seorang kanak-kanak itu dikira Islam jika ibu atau bapanya seorang Islam. Orang bukan Islam tidak harus diberikan hak penjagaan kanak-kanak Islam, kerana hak penjagaan adalah hak penguasaan (haq al-wilayah). Orang bukan Islam tidak mempunyai hak penguasaan terhadap orang Islam. Firman Allah yang bermaksud: "Dan Allah tidak sekali-kali akan memberi jalan kepada orang kafir untuk membinasakan orang beriman." (Surah An-Nisa', ayat 141)

Al-Syeikh Muhammad al-Khatib al-Syarbini dalam kitabnya Mughni Muhtaj, menyebutkan: "Hadanah dari segi syarak bererti tanggungjawab menjaga seseorang yang tidak mampu menguruskan dirinya sendiri, oleh kerana masih belum mampu atau tidak mampu membuat pemilihan mana satu yang baik dan mana satu yang buruk, seperti kanak-kanak kecil atau orang dewasa yang gila, dan juga tanggungjawab memberi pendidikan kepada mereka yang berkenaan itu hingga menyebabkan mereka berjaya menjadi manusia baik, serta tanggungjawab memberi makan minum dan seumpamanya kepada mereka."

Hadanah dalam Islam juga bertujuan menjaga kebajikan dan kepentingan kanak-kanak itu dari segi agamanya, keturunannya (nasab) dan lain-lain. Dalam kes Wan Abdul Aziz lwn Siti Aishah, kes Rayuan Mal Negeri Kelantan, jemaah pengadilan memberikan pendapat, antaranya: "Pokok dan tujuan hadanah ialah maslahat dan kebaikan budak yang dipelihara dan dijaga sebagai hak asasi budak itu.

Hak mesti diutamakan lebih daripada hak pihak yang memelihara sebagaimana difahamkan daripada fatwa Ibnu Al-Salah dalam 'Tuhfah' dan 'Nihayad' serta diakui muktamadnya oleh Ali Shabramulsi, juga seperti disalin Sayid Sabiq dalam Fiqhul al-Sunnah, yang bermaksud, "Sesungguhnya setiap menjaga dan dijaga (anak) mempunyai hak dalam pemeliharaan tetapi hak dijaga lebih kuat daripada hak yang menjaga, dan diterangkan oleh Ibnu Qadamah dengan katanya yang bermaksud: "Sabit hadanah adalah untuk menentukan nasib (kepentingan) budak (kanak-kanak) itu."

Juga dikhuatiri penjaga kanak-kanak itu akan mengubah agamanya dengan apa cara sekalipun. Bagaimanapun, Islam memberi kelonggaran jika dari segi hukumnya ibu bapa kanak-kanak itu bukan Islam, maka sama ada orang Islam atau bukan Islam boleh menjaganya.

Perbuatan seorang Islam yang menyerahkan, memberikan atau menjual anaknya atau kanak-kanak di bawah peliharaannya kepada seorang bukan Islam untuk menjaganya adalah satu kesalahan di bawah Enakmen Jenayah Syariah. Seksyen 35 Enakmen Jenayah Syariah Selangor 1995 memperuntukkan: "Mana-mana orang yang menjual, memberikan atau menyerahkan anaknya atau kanak-kanak di bawah peliharaannya kepada seseorang yang tidak beragama Islam adalah melakukan suatu kesalahan, dan apabila disabitkan boleh didenda tidak melebihi RM5000 atau dipenjarakan selama tempoh tidak melebihi tiga tahun atau kedua-duanya, dan mahkamah boleh membuat apa-apa perintah yang difikirkan patut berkenaan dengan anak atau kanak-kanak itu."

Penjenayah hadanah boleh dikenakan denda atau penjara atau kedua-duanya serentak. Walau bagaimana susah atau miskin sekalipun, janganlah sesekali menyerahkan anak untuk dipelihara oleh orang dari agama lain.

Jawapan disediakan Setiausaha Agong Persatuan Peguam Syarie Malaysia, Tuan Musa Awang. Sebarang komentar boleh dihantar ke exco@yahoo.com. Layari http:// peguamsyarie.blogspot.com
Cetak a

Ajaran Sesat

Artikel ini disiarkan dalam Berita Harian pada 6 Ogos 08 di bawah Slot Peguam Syarie Menulis.

Umat Islam Jangan Terpengaruh Dengan Ajaran Sesat
Oleh: Nurhidayah Muhd Hashim

Ajaran sesat yang berlawanan dengan pegangan agama yang diiktiraf sering kali mengganggu ketenteraman dan keharmonian hidup setempat. Walaupun sesuatu ajaran itu bersifat pelik dan menyeleweng dari apa yang biasa kita pelajari, tetapi masih ada segelintir umat Islam yang terpengaruh dan menjadi sebahagian dari pengikut ajaran-ajaran sebegini. Antara ajaran yang telah difatwakan sesat dalam negeri Selangor adalah ajaran Qadiani, fahaman Syiah, ajaran haji Banuar Roslan, ajaran tarikat Samaniah Ibarahim Bonjol, a-Arqam, ajaran Martabat Tujuh, ajaran zikir Hasan anak Rimau dan sebagainya.

Terdapat juga di kalangan pengikut ajaran sebegini tidak tahu bahawa apa yang dipegang dan dipertahankan itu adalah sesat dan menyimpang dari ajaran Islam. Justeru itu ilmu tentang asas agama sangat perlu kita pelajari supaya dengan akal dan iman yang waras, kita dapat mengenali bahawa sesuatu perkara baru yang diberitahu kepada kita adalah sesat ataupun sebaliknya.

Apakah yang dikatakan sesuatu ajaran itu sesat dan menyeleweng? Sesuatu ajaran sesat sebenarnya merujuk kepada ajaran atau amalan yang didakwa sebagai ajaran Islam sedangkan ia bercanggah dengan isi kandungan al-Quran dan al-Sunah.

Ajaran sesat ini sebenarnya mempunyai beberapa ciri yang perlu kita fahami agar kita dapat menyelamatkan diri. Antaranya ciri ajaran sesat adalah:

-Mencemarkan kesucian al-Quran dan hadis seperti memansuhkan, mengubah, mempertikai atau membuat satu tafsiran menyeleweng terhadap al-Quran dan hadis. Contohnya mengatakan bahawa ayat al-Quran mengenai sembahyang tidak ada dan telah dimansuhkan. Atau mengatakan bahawa Nabi Muhamad adalah bukan seorang yang terpuji, bukan Nabi terakhir dan ada lagi Nabi selepas Nabi Muhammad.

-Mengubah prinsip asas dalam akidah Islam seperti ajaran yang menggabungkan Islam dengan agama lain sehingga menjadi satu ajaran yang sangat pelik dan terasing. Atau mengatakan semua agama tidak berbeza dan sama taraf serta datang dari Tuhan yang sama.

-Memuja dan mendewakan ketua ajaran sehingga ke tahap mengatakan ketuanya suci dari dosa, menjadi Nabi, menjadi jelmaan Tuhan di dunia ini dan boleh mencipta dan membuat mukjizat seperti Nabi terdahulu. Apabila sampai ke tahap memuja, pengikut akan berusaha melakukan segala perkara untuk ketuanya sehingga kepada memberikan keseluruhan harta, mencium kaki, meminum air basuhan kaki pemimpin, meminta syafaat dari pemimpin serta pelbagai perkara yang tidak ada dalam ajaran Nabi Muhammad.

-Menolak perkara yang mutlak (qat’ie) dalam Islam. Contohnya mengatakan berkahwin secara batin tanpa saksi adalah sah, ketua ajaran dan pengikutnya boleh berkahwin dengan seberapa ramai yang dikehendaki. Ketua dan ahlinya sudah bebas dari hukum-hakam agama dan tidak perlu mengerjakan sembahyang, puasa dan sebagainya. Atau pun mengajarkan bahawa solat tidak perlu mengerjakan dengan perbuatan, sebaliknya memadai dilakukan dengan niat sahaja.

-Mengubah konsep pahala dan dosa seperti memberi kuasa pengampunan dosa kepada ketua ajaran. Ketua boleh memberi pahala dan menjamin pengikutnya masuk ke syurga atau pun semua yang mengikutnya tidak akan dihisab amalannya di akhirat kelak.

-Mendakwa boleh melakukan sesuatu yang pelik yang bersangkutan dengan perkara ghaib. Contohnya ketua ajaran mengatakan dia boleh bercakap dengan Tuhan, boleh memanggil roh simati termasuklah boleh berinteraksi dengan Nabi, Malaikat atau pun mengatakan syaitan tidak berani menggodanya kerana maqamnya terlalu tinggi dan sebagainya.

-Mendewakan sesuatu yang lain selain Allah atau mensyirikkan Allah dengan sesuatu sembahan yang lain. Ini termasuklah meminta bantuan bukan daripada Allah tetapi menyeru nama-nama jin, makhluk halus dan sebagainya.

-Menolak hadis Nabi serta membenci semua yang diriwayatkan dari Nabi Muhammad.

Apabila sesuatu ajaran bertentangan dengan prinsip asas dalam Islam, maka setiap kita yang beriman perlu menjauhinya dan berusaha menyelamatkan orang yang dikenali dari terpengaruh dengan ajaran sebegini.

Terdapat beberapa peruntukan dalam Enakmen Jenayah Syariah (Selangor) 1995 berkenaan kesalahan ajaran sesat. Contohnya Seksyen 4 (1) memperuntukkan kesalahan melibatkan memuja alam semula jadi atau melakukan apa-apa perbuatan yang menunjukkan pemujaan atau rasa hormat kepada mana-mana orang, binatang, tempat atau benda dengan apa-apa cara menyalahi Hukum Syarak.

Seksyen 7 Enakmen yang sama pula memperuntukkan mengenai mana-mana orang mengajar atau menjelaskan apa-apa doktrin atau melaksanakan apa-apa upacara bertentangan dengan Hukum Syarak dan fatwa yang berkuat kuasa sama ada di tempat sendiri atau di tempat umum boleh disabitkan denda tidak lebih RM5000 atau dipenjara tidak lebih 3 tahun atau disebat tidak lebih 6 kali sebatan.

Apakah yang boleh kita lakukan jika kita mendapat tahu ada ajaran sesat yang berlaku dalam kawasan kita? Kita perlu membuat aduan kepada Pegawai Penguat kuasa Agama (PKA) di tempat kita berada memaklumkan terdapat satu ajaran yang disyaki bertentangan dengan Islam. Selepas aduan dibuat, pihak PKA akan mengadakan siasatan ke atas aduan tersebut.

Seksyen 54 dalam Enakmen Tatacara Jenayah Syariah (Selangor) 2003 memperuntukkan cara-cara seseorang awam boleh membuat aduan. Pengadu perlu memberi aduan bertulis dengan mengisi borang tertentu, mencatat dengan terperinci apa dan di mana perkara disyaki tersebut berlaku. Borang tersebut perlu ditandatangani dan maklumat tentang diri pengadu juga perlu disertakan. Ini bertujuan menjaga pertanggungjawaban pengadu terhadap aduan yang dibuat. Jika aduan diberi secara lisan, ia juga perlu dipindahkan kepada bentuk bertulis.

Walaupun pada dasarnya PKA akan bertindak apabila ada aduan, tetapi dalam keadaan tertentu berdasarkan Seksyen 57 Enakmen yang sama, PKA boleh juga terus bertindak dan menangkap walaupun tanpa aduan dari orang awam jika terdapat sebab untuk mensyaki perlakuan sesuatu kesalahan boleh tangkap berlaku. Contohnya kes yang sudah dihebohkan dalam media, PKA boleh terus bertindak melakukan siasatan kerana jika menunggu laporan dari orang awam terlebih dahulu, mungkin masa sudah menjadi terlalu lambat dan pihak bersalah juga mungkin berjaya melarikan diri. Ini perlu diperhalusi antara kes melibatkan kesalahan boleh tangkap, kes umum dan kes yang dikecualikan.


Demi untuk menyelamatkan masyarakat kita dari terjerumus dalam ajaran sesat yang dibawa oleh mana-mana pihak, kita mengharapkan supaya:

1- Semua orang Islam perlu berusaha mencari ilmu melibatkan ajaran Islam dari pihak-pihak yang diketahui berilmu atau dari badan-badan yang diiktiraf agar tidak terpengaruh dengan ajaran pelik yang terasing.
2- Kita juga perlu memantapkan kefahaman tentang perkara asas dalam Islam sehingga berjaya membezakan antara ajaran yang tepat dengan ajaran yang menyeleweng.
3- Membuat aduan kepada pihak bertanggungjawab atau PKA di tempat kita berkenaan apa-apa ajaran yang disyaki menyeleweng.
4- Memohon pihak Kerajaan menambah bilangan PKA yang profesional dan mahir dalam kaedah siasatan dan tangkapan di setiap negeri dan kawasan agar mampu menangani permasalahan dan kesalahan berbentuk agama yang bertambah.
5- Memohon setiap ajaran yang dikenal pasti sesat dan menyeleweng disegerakan fatwanya oleh pihak berwajib dan diwar-warkan kepada orang awam dengan seberapa segera.


Penulis ialah Exco Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM). Sebarang komentar boleh dihantar ke excopgsm@yahoo.com. Sila layari http://peguamsyarie.blogspot.com

Muallaf

Disiarkan dalam Berita Harian 31 Julai 08

Hak Muslim: Keluarga berhak tahu keputusan peluk Islam

Soalan
Saya adalah seorang India beragama Hindu. Sejak kecil saya bergaul dengan orang Islam dan terarik dengan agama Islam walaupun keluarga saya penganut Hindu. Saya berhasrat memeluk Islam tetapi khuatir keluarga saya akan menentangnya. Saya tidak mahu kehilangan keluarga saya apabila memberitahu mereka. Saya dengar pada masa ini orang yang mahu masuk Islam perlu beritahu keluarga masing-masing. Saya seorang eksekutif, masih belum berkahwin dan sebenarnya sudah pun mengamalkan ajaran Islam seperti sembahyang dan puasa secara sembunyi-sembunyi. Saya tidak mahu keluarga saya membenci saya. Sekiranya saya memberitahu keluarga, tentulah keluarga saya akan menghalang hasrat ini dan memujuk saya kembali ke agama asal.
Selvarajah
Kuala Lumpur


Jawapan:

Alhamdulillah, Allah memberikan nur hidayah kepada saudara. Saya mendoakan Allah memberi kekuatan kepada saudara di dalam kehidupan beragama saudara. Islam adalah satu cara kehidupan yang melampaui batasan etnik, kaum dan juga bangsa.

Orang Islam adalah bersaudara walaupun dari kalangan bangsa yang berlainan. Kerajaan Persekutuan dilaporkan berhasrat memperkenalkan peraturan baru mewajibkan orang bukan Islam yang ingin memeluk agama Islam supaya memaklumkan kepada keluarga masing-masing berhubung dengan keputusan mereka.

Hasrat yang diumumkan oleh Perdana Menteri, Datuk Seri Abdullah Ahmad Badawi dikatakan perlu bagi mengelak berbangkit masalah berhubung dengan taraf dan hak anak individu yang berkenaan serta kesulitan lain selepas mereka meninggal dunia. Hasrat Kerajaan Persekutuan ini mendapat reaksi bercampur dari kerajaan negeri, badan bukan kerajaan, ahli agama dan juga ahli politik.

Sebahagian menyokong dan sebahagian yang lain pula tidak bersetuju dengan cadangan tesebut. NGO Islam arus perdana membantah peraturan baru ini jika dilaksanakan begitu juga beberapa orang Mufti seperti Datuk Seri Harussani Zakaria (Mufti Perak) dan Dr Mohd Asri Zainal Abidin (Mufti Perlis).

Secara idealnya, adalah suatu yang baik memaklumkan keputusan memeluk Islam kerana ia merupakan anjakan pradigma yang memberi kesan kepada kehidupan seharian mualaf itu. Namun begitu jika dikaji dari aspek praktikal dan keselamatan sama ada perkara sedemikian wajar dikenakan ke atas saudara baru ini.

Sebagai seorang mualaf yang baru berjinak dengan agama Islam, pegangan agama kebanyakan mereka tentulah masih belum utuh atau mantap lagi. Ia masih mudah digoyah oleh pelbagai faktor. Umpamanya keluarga dan rakan. Memang kita sering mendengar daripada saudara baru ini, apabila keluarga mengetahui mereka memeluk Islam, mereka akan memujuk kembali ke agama asal. Ada juga dilaporkan keluarga ini mengancam untuk membunuh diri sekiranya mereka meneruskan hasrat memasuki persaudaraan Islam ini.

Ini menimbulkan dilema di kalangan saudara baru. Saya memang bersetuju pemelukan Islam seseorang saudara baru adalah suatu perkara besar dan membawa kesan yang berkekalan. Oleh yang demikian memang perlu seseorang yang memeluk Islam itu memaklumkan kepada keluarga mereka yang masih belum Islam, tetapi biarlah mualaf itu sendiri yang memilih cara dan masa bila mereka perlu berbuat sedemikian kerana merekalah yang benar-benar tahu isi hati dan reaksi keluarga mereka.

Undang-undang tidak harus mencampuri hal berkenaan apatah lagi sekiranya pemakluman berkenaan menjadi prasyarat untuk memeluk Islam. Sudah tentu dalam keadaan ini dakwah Islam menjadi terlalu sukar untuk dilaksanakan.

Berbalik kepada soalan saudara tadi, buat masa ini syarat itu masih lagi belum dilaksanakan kerana mendapat bantahan daripada NGO Islam arus perdana. Oleh yang demikian, saudara tidak wajib memaklumkan pemelukan Islam saudara kepada keluarga.

Walaupun saudara memeluk agama Islam hubungan kekeluargaan dengan keluarga saudara tidak putus malah mereka masih mempunyai hak tertentu terhadap saudara walaupun berlainan agama. Islam tidak pernah memutuskan hubungan kekeluargaan atas dasar berlainan agama. Tanggungjawab saudara terhadap keluarga khususnya ibu bapa masih wajib diteruskan.

Kajilah Islam daripada kitab yang muktabar dan dibimbing oleh guru yang mursyid. Apabila saudara fikirkan masanya sesuai bagi memberitahu pemelukan Islam saudara, maka maklumkanlah kepada mereka dengan cara yang paling berhemah.

Berdoalah agar kelurga saudara juga akan diberikan nur hidayah oleh Allah s.w.t. pada suatu hari nanti. Saudara juga boleh mendapat bimbingan daripada NGO Islam yang memfokuskan khidmat kepada mualaf seperti Perkim, Persatuan India Muslim, Persatuan Cina Muslim (MACMA), Persatuan Al Hidayah dan beberapa NGO lagi yang boleh membantu saudara di dalam mendalami agama Islam serta menasihati saudara bagaimana menangani masalah keluarga saudara dengan cara yang terbaik. Saya mendoakan saudara tetap di dalam Islam dan Iman. Islam adalah satu cara hidup yang terbaik yang telah digariskan oleh Allah s.w.t.

Jawapan ini disediakan oleh Zainul Rijal bin Abu Bakar, Presiden Persatuan Peguam Syarie Malaysia.

Sejarah Perundangan Syariah di Malaysia
Oleh: Nurhidayah Muhd Hashim

Dalam keluaran terdahulu, ruangan ini pernah membawa pembaca menyusuri sejarah perundangan dengan melihat bagaimana undang-undang Inggeris bertapak dan membina kekuatan di Malaysia. Apakah yang telah berlaku kepada perundangan Syariah selepas negara merdeka dan bagaimana bentuk isi kod peruntukan undang-undang sebelum ini?

Apabila Inggeris menguatkuasakan kod undang-undang Muhammadan Marriage and Divorce Registration Enactment Chapter 197 of Revised Law of Federated Malay States, 1935 ia lebih memusatkan kepada aspek-aspek pentadbiran seperti pendaftaran perkahwinan, perceraian dan rujuk serta sedikit hukum asas dalam perkahwinan. Pengkaji Barat, M.B. Hooker dalam tulisannya turut menyebut ia bertujuan memudahkan British mengawal selia urusan kekeluargaan masyarakat Islam di samping cuba mengekalkan polisi tidak mencampuri hal-ehwal agama Islam dan adat istiadat Melayu sekadar tidak menghina amalan sedia ada.

Bermula pada awal tahun 1950-an, tindakan pertama dijalankan dengan tergubalnya Enakmen Pentadbiran Hukum Syarak, Selangor 1952 yang mengandungi urusan penubuhan Majlis Ugama Islam dan Adat Istiadat Melayu Selangor yang membantu Sultan dalam mentadbir perkara yang berkaitan dengan agama Islam dan adat istiadat orang Melayu. Hak dan kuasa Majlis, peraturan mesyuaratnya, penubuhan Jabatan Agama Islam, pelantikan Mufti dan Jawatankuasa Fatwa.

Penubuhan Mahkamah Kadi dan Kadi Besar, perlantikan Kadi Besar serta bidangkuasa Mahkamah dalam mendengar dan memutuskan kes-kes yang berlaku di antara orang Islam dinyatakan dalam seksyen 43 hingga seksyen 57. Manakala antara seksyen 58 hingga seksyen 93 pula diperuntukkan peraturan perbicaraan jenayah dan perbicaraan Mal yang perlu diikuti di mahkamah.

Enakmen Pentadbiran 1952 ini juga memperuntukkan perkara yang berkaitan dengan urusan wakaf dan pengurusannya, nazar, zakat, fitrah, pungutan khairat, hal-ehwal wang amanah, pengurusan masjid dan pelantikan pegawai-pegawainya yang dinyatakan dalam seksyen 94 hingga seksyen 118.

Aspek-aspek kekeluargaan diperuntukkan tetapi tidak terperinci. Perkara yang dinyatakan meliputi urusan pertunangan, perkahwinan, perceraian, pembubaran perkahwinan, harta sepencarian, penjagaan anak-anak, nafkah anak-anak dan isteri, anak sah taraf dan sebagainya. Ia diperuntukkan dalam 25 seksyen sahaja iaitu seksyen 119 hingga seksyen 144.

Kandungan Enakmen Pentadbiran 1952 ini sebenarnya lebih kepada menggabungkan berbagai-bagai undang-undang pentadbiran agama Islam. Dengan pewartaan Enakmen Pentadbiran 1952 ini maka ia telah menggantikan pemakaian kod Muhammadan Enactment yang dikuatkuasakan.

Penggubalan Undang-undang Pentadbiran ini telah dilaksanakan di negeri-negeri lain iaitu negeri Kelantan pada tahun 1953, Trengganu pada tahun 1955, Pahang pada tahun 1956, Pulau Pinang dan Melaka pada tahun 1959, Negeri Sembilan pada tahun 1960, Kedah pada tahun 1962, Perlis pada tahun 1963 dan akhirnya negeri Perak pada tahun 1965.

Jika dikaji, peruntukan mengenai urusan perkahwinan di dalam Enakmen Pentadbiran 1952 sebenarnya hampir sama dengan peruntukan yang ada di dalam Muhammadan Enactment. Penggunaan ayatnya sama kecuali perubahan kepada perkataan Pendaftar dan Kadi sahaja. Contohnya peruntukan fasakh dalam Seksyen 6 (i) Muhammadan Enactment memperuntukkan:

Any Registrar may receive from a married woman who has been resident for at least 4 months in the locality within which he is appointed an application for the divorce known in Muhammadan law as fasakh or for divorce known as cerai ta’alik.

Enakmen Pentadbiran 1952 juga memperuntukkan yang sama dalam Seksyen 128(1) iaitu:
Any Kathi having jurisdiction in this behalf may receive from a married woman an application for the divorce known in Muslim law as fasakh or for the divorce known as cerai ta’alik.

Kedua-dua peruntukan undang-undang ini tidak menjelaskan apa maksud fasakh dan alasan-alasan yang diterima oleh mahkamah untuk isteri menuntut fasakh. Menurut E. N. Taylor, oleh sebab kebanyakan penduduk Tanah Melayu adalah berpegang kepada mazhab Syafi‘i, maka dengan sendirinya prinsip dalam mazhab Syafi‘i bagi masalah ini akan terpakai. Ini bermakna berdasarkan kepada pendapat atau andaian Taylor, alasan-alasan yang dibincangkan dan dipersetujui oleh mazhab Syafi‘i sahajalah yang akan diterima oleh pihak mahkamah sebagai alasan menuntut fasakh.

Seksyen 6 (ii) Muhammadan Enactment pula menghuraikan mengenai tatacara yang perlu diikuti oleh Mahkamah selepas pengaduan isteri diterima. Ia memperuntukkan:
(ii) Upon receiving such application the Registrar shall immediately cause notice thereof to be served upon the husband of the woman.
(iii) If it is made to appear to the Registrar by sworn statement that the husband is not within the state and that in the circumstances of the case it is impossible to serve the notice on him the Registrar may order the notice to be served upon the husband’s nearest relative or if no relative is known to be in the state may dispense with the notice.

Seksyen 6 (iv) dan (v) Muhammadan Enactment pula menyebut tentang tatacara yang perlu dijalankan pada hari sebutan kes. Ia memperuntukkan:
(iv) If at the hearing of the application, the husband of the woman does not appear, the service of the notice shall unless the Registrar has dispensed with the notice under this section be proved by sworn statement.

Peruntukan yang sama disediakan di dalam Enakmen Pentadbiran 1952. Selepas permohonan didengar dan isteri mengangkat sumpah di hadapan saksi, maka pendaftar akan merekodkan perkara ini dan akan meluluskan permohonan fasakh atau taklik yang dituntut jika beliau yakin ia menepati undang-undang Islam.

Hampir keseluruhan peruntukan adalah bersifat umum dan longgar. Oleh kerana kekurangan yang ada di dalam kod undang-undang sebelumnya tidak diperbaharui dengan baik oleh Enakmen Pentadbiran 1952, maka tindakan dan usaha lain ke arah melahirkan peruntukan undang-undang yang lebih baik sangat diperlukan. Menurut Profesor Ahmad Ibrahim, permasalahan dan kedudukan pentadbiran Undang-undang Syariah yang kurang memuaskan itu disedari oleh kerajaan dan orang-orang Islam di Malaysia. Akhirnya diwujudkan satu jawatankuasa yang dipengerusikan oleh Allahyarham Syed Nasir Ismail dan dianggotai oleh pakar-pakar Undang-undang Syariah ditubuhkan untuk menimbang kedudukan Undang-undang Syariah, kuasa dan status Mahkamah Syariah dan hakim-hakim Mahkamah Syariah di negara ini.

Perkembangan seterusnya membawa kepada penggubalan dan pewartaan Enakmen Undang-undang sekitar tahun 1980-an dan yang terakhir adalah kod undang-undang sekitar 2003 seperti dilaksanakan di Selangor, Kelantan dan beberapa negeri yang lain. Usaha-usaha lebih agresif dan tersusun masih perlu digiatkan lagi dan kita semua perlu menyokong untuk memartabatkan lagi perundangan Syariah di tanah air tercinta ini.

Penulis ialah Exco Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM). Sebarang komentar boleh dihantar ke excopgsm@yahoo.com. Sila layari http://peguamsyarie.blogspot.com

Isteri Bayar Hutang Isteri

Hak Muslim: Wanita tanggung beban bayar pinjaman bekas suami
Penghutang mampu tetapi enggan bayar dianggap zalim, boleh menimbulkan kemudaratan

Soalan

SEMASA perceraian dengan bekas suami, ada perintah persetujuan bahawa beliau akan membayar sejumlah wang dipinjam dari bank menggunakan nama saya untuk kegunaan perniagaan beliau sebelum ini. Masalahnya, beliau gagal membayar dalam tempoh diperintahkan, menyebabkan saya mengalami kesulitan membuat bayaran bank hingga menanggung bunga pinjaman. Saya yakin beliau mampu membayar hutang kerana perniagaannya semakin maju dan gaya hidupnya mewah. Saya ingin menuntut hutang dan ganti rugi akibat kelewatannya membayar tetapi diberitahu tiada peruntukan dalam enakmen mengenai ganti rugi. Bolehkah saya menuntut ganti rugi di atas kerugian dan kesusahan saya alami berserta hutang yang terpaksa dibayar kerana kegagalan beliau membayarnya. Saya juga terpaksa berhutang untuk menjelaskan hutang yang wangnya digunakan sepenuhnya oleh bekas suami. Ia juga menjejaskan saya untuk membuat pinjaman bank lain bagi memulakan perniagaan sendiri.

Penghutang bekas suami,
Alor Star, Kedah


Jawapan

Semoga Allah SWT memberikan puan kesabaran tinggi menghadapi dugaan ini. Tuntutan ganti rugi kerana kelewatan bayaran hutang sehingga memudaratkan penghutang, ulama tidak bersepakat mengenainya namun ada mengharuskannya.

Berdasarkan tulisan Dr Abdul Halim El- Muhammady dalam Hak Penghutang Menurut Undang-undang Islam (Jurnal Hukum, Jil XVIII Bhg II, Dis 2004) yang merujuk Mustafa Zarqa dalam Ibhath al-Iqtisad al- Islami mengatakan: "Prinsip membayar ganti rugi kepada pemiutang disebabkan kemudaratan yang dialaminya dengan sebab kelewatan penghutang membayar hutangnya adalah prinsip dapat diterima dan tidak didapati nas syarak.

Dari sudut usul dan tujuan syariah mengharuskannya dan syarat penghutang dikenakan ganti rugi adalah disebabkan kelewatan pembayaran bukannya keuzuran yang diharuskan oleh syarak." Dr Abdul Halim menyatakan ulama mengharuskan pembayaran ganti rugi antaranya Syeikh Abdul Hamid al-Sa'ih, Sheikh Mustafa Zarqa' dan Dr al Sadiq al dharir.

Alasan mereka ialah:
Hadis Rasulullah SAW yang bermaksud: "Penghutang yang berada enggan membayar hutang adalah satu kezaliman." Sabda Baginda SAW lagi bermaksud: "Penghutang yang enggan membayar hutang, kehormatannya harus dijejaskan dan dikenakan hukuman terhadapnya."

Maksud penghutang yang berada ialah penghutang ada kemampuan untuk membayar hutangnya tetapi jika enggan, kehormatannya harus dijejaskan dengan menyifatkannya sebagai seorang yang zalim dan dia berhak dihukum iaitu hukuman membayar ganti rugi kepada pemiutang.

Hadis Rasulullah SAW yang bermaksud: "Tidak mudarat dan tidak memudaratkan." Kaedah fiqh menyatakan, "Kemudaratan hendaklah dihindarkan." Keengganan dan kelewatan penghutang membayar hutang pada waktu ditetapkan membawa kemudaratan kepada pemiutang kerana tidak dapat menggunakan hartanya kerana kelewatan pembayaran.

Dalam kes ini, puan tidak dapat menggunakan wang ke arah lain kerana bekas suami lewat atau enggan membayar hutang, ia adalah kemudaratan kepada puan. Maka kemudaratan tidak dapat menggunakan wang kerana terpaksa membayar hutang suami perlu dihapuskan.

Tujuan umum syariah adalah berdasarkan bahawa tidak sama antara orang amanah dengan khianat, patuh dengan ingkar, adil dengan jahat dan antara yang memenuhi hak kepada orang berhak dalam tempoh ditetapkan dengan orang tidak memenuhinya.

Pada asalnya syarat yang dipersetujui adalah sah dan mengikat, merujuk hadis Rasulullah SAW yang bermaksud: "Orang Islam terikat dengan syarat mereka persetujui kecuali syarat menghalalkan yang haram dan mengharamkan yang halal. Maka, persetujuan bekas suami yang dijadikan perintah adalah sah dan mengikat beliau untuk membayar dalam tempoh ditetapkan.

Berdasarkan alasan itu, puan dinasihatkan mendapatkan khidmat peguam yang boleh mewakili untuk menuntut dan berhujah berkaitan isu undang-undang serta peruntukan bertulis semasa di mahkamah kelak. Rujuklah kepada mereka yang ahli dalam bidangnya daripada mendengar dan menerima pendapat masyarakat awam. Yakinlah bahawa Islam menetapkan keadilannya dalam mengharuskan pembayaran ganti rugi dengan meletakkan hak kepada yang berhak.

Jawapan disediakan Exco Persatuan Peguam Syarie Malaysia (PGSM), Siti Razasah Abd Razak. Sebarang komentar boleh dihantar ke exco@yahoo.com. Layari http:// peguamsyarie.blogspot.com